TIN TỨC
  • Thơ
  • Khói bay, lời ở lại – Chùm thơ Bùi Xuân Tứ

Khói bay, lời ở lại – Chùm thơ Bùi Xuân Tứ

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2026-04-07 07:03:28
mail facebook google pos stwis
630 lượt xem


Cuộc thi thơ “Tiếng gọi đô thị mới” năm 2026 chính thức bước vào hành trình tiếp nhận và chọn lọc những tiếng thơ đầu tiên.

Mở đầu cho loạt tác phẩm qua vòng sơ khảo, Ban Tổ chức xin giới thiệu chùm thơ của tác giả Bùi Xuân Tứ – những câu thơ đi ra từ miền núi, mang theo lời ru, bếp lửa và mùi khói, như một cách nhắc nhớ: trong hành trình bước vào đô thị, con người vẫn luôn cần một nơi để trở về.


LỜI RU


Con lớn lên
từ lời ru
đặt giữa lưng núi
mẹ buộc vào gió
bằng sợi vía mềm.

Lời ru mẹ
chẳng dạy con giàu sang
chỉ dạy con
đừng quên lối về nhà.

Có những mùa
trăng chưa tròn
đã khuyết trong mắt mẹ
lời ru vấp vào nước mắt
vẫn hát cho tròn.

Con đi xa
lăn lóc giữa chợ người
nhưng đêm về
lại thấy mình nằm trong chiếc địu cũ
nghe núi gọi tên
bằng giọng mẹ ngày xưa.

Con trở về
không xin thêm mùa no đủ
chỉ xin được ngồi xuống
nghe lại một câu ru
để thấy mình
chưa từng rời vòng tay mẹ.

 

 

LỬA TRONG MƯỜNG


Giữa nếp nhà xưa
Tôi ngồi bên bếp lửa
Nhìn ký ức mường làng
Len qua khói
Ấm vào tay áo.

Thuở Lang Cun Cần¹
Cầm đất cầm mường
Người Mường chưa biết lửa
Ăn khoai còn ngứa
Ăn cá còn tanh
Đêm tối dài hơn núi.

Nghe người già kể
Giọng chậm như than vùi tro.

Việng Tun Mun²
Đi tìm lửa nơi nhà Tá Cặm Cọt³.

Từ đó bếp lửa về với người Mường
Đỏ giữa nhà ấm cả bản làng.

Ông Núc⁴ đứng giữa bếp
Hòn đá lặng im, mà thiêng.
Tôi không dám bước mạnh
Sợ làm động một điều gì xưa cổ.

Bếp ngoài
Tôi từng ngồi tiếp khách lạ dừng chân
Nghe chuyện mường
Nghe lời người già dạy con cháu.
Khói bay mà lời ở lại.

Bếp trong tay mẹ cời đỏ than
Tôi lớn lên
Giữa mùi xôi mới
Thịt treo ám khói.

Đi qua mùa mưa gió
Bếp lửa giữ hộ tôi

Thời gian.

Mai này khi có người rời bản
Tôi biết lửa vẫn cháy
Dẫn đường
Qua Đầm Ti Ao Ma⁵
Lên mường trời


Như đã từng
Dẫn tôi đi suốt
Một đời người.

¹²³ Tên các nhân vật trong sử thi Đẻ đất đẻ nước
⁴ Ông Núc: tên gọi thiêng của hòn đá đặt trong bếp
⁵ Địa danh trong sử thi Đẻ đất đẻ nước


MÙI KHÓI
 

Mẹ ơi, tự bao giờ

Con thôi thấy mùi khói bếp

Mỏng như sợi nhớ vắt ngang chiều.

 

Khói bay lên từ mái nhà ven đồi

Nơi tuổi thơ con nằm nghe gió thở

Khói trong hương xôi nếp của mùa no đủ

Khói hong giấc ngủ bà

Trong chiếc áo bông sờn cả tháng năm

 

Khói theo mẹ qua dốc chợ xa

Trong từng gùi ngô, gùi lúa

Khói vẽ lên trán cha

Những đường bùa ngải của thời gian

 

Con đi những nẻo đường

Rộng và xa hơn triền đồi cũ

Có những đêm chông chênh

Thèm một làn khói mỏng

Chạm nhẹ mắt cay

 

Con muốn về với khói

Bên bếp mẹ, mẹ ơi

Khói như sợi chỉ trời

Khâu lại cho con những chất chồng vết xước

Lẩn khuất trong tầng tầng kí ức

Những khi lòng chơi vơi

 

Con muốn trở về nơi ấy mẹ ơi

Đứng nhìn khói bay lên cả khung trời nhớ

Để nhận ra còn một nơi nặng nợ

Để lòng mình bật thành tiếng

Mẹ ơi.

-----------
 

Tác giả: BÙI XUÂN TỨ

Năm sinh: 1980

Thanh Hóa.

Bài viết liên quan

Xem thêm
Dừng lại để rồi đi - Chùm thơ Châu Hoài Thanh
Chùm thơ Dừng lại để rồi đi có chất suy tưởng khá tự nhiên, không cố triết lý mà vẫn gợi được cảm giác một người từng trải đang tự đối thoại với mình.
Xem thêm
Những miền xanh ký ức - Chùm thơ Huỳnh Minh Tâm
Đây có thể là một chùm có cá tính riêng, có chất đô thị – du ký – hoài niệm khá rõ, khác nhiều chùm dự thi thường gặp.
Xem thêm
Những điều thiêng liêng - Chùm thơ Minh Hương
Tổ Quốc là gì/ mà ai cũng vấn vương/ ăm ắp trong tim/ dạt dào nỗi nhớ
Xem thêm
Phố người ta – Chùm thơ Bình Địa Mộc
Giữa nhịp sống đô thị nhiều biến động, Bình Địa Mộc chọn nhìn Sài Gòn từ những điều rất nhỏ: ổ bánh mì, gác trọ nhập cư, lan can chung cư hay một con hẻm mùa triều cường. Chùm thơ mang giọng điệu bụi bặm, gần gũi và thấp thoáng nỗi niềm của những phận người đi tìm chỗ đứng giữa phố thị hôm nay.
Xem thêm
Giữa những đổi thay - Chùm thơ Trần Ngọc Phượng
Với giọng điệu chân thành, mềm mại và giàu cảm xúc vốn có, ở chùm thơ này, lão nhà thơ CCB Trần Ngọc Phượng viết về khát vọng về một “thành phố của tương lai”, những bâng khuâng rất đời thường, về hồi ức tháng Năm của một thế hệ đã đi qua chiến tranh và năm tháng học trò. Văn chương TPHCM trân trọng giới thiệu cùng độc giả.
Xem thêm
Đô thị mới rắc đầy sao sa – Chùm thơ Trần Thanh Bình
Bến Bạch Đằng tàu xuôi cửa biển/ Sáng mở mắt/ ngắm bãi Trước bãi Sau
Xem thêm
Nguyễn Trần Hoàng Viện và chùm thơ Ngọn gió đi qua
Bằng những lời thơ đẹp, được gọt giũa từ những âm thanh màu sắc của cảm xúc, tạo sức gợi của một đời sống mỏng manh, hư ảo, chập chờn vô thức như ngọn gió vô thường. Là bức tranh buồn vạn kỷ khi nhớ về bóng người xưa. Câu thơ đầy cảm thức khi liên tưởng về con người, cuộc đời, trần thế…Văn chương Thành phố Hồ Chí Minh xin giới thiệu chùm thơ Nguyễn Trần Hoàng Viện – Ngọn gió đi qua.
Xem thêm
Hành trình yêu thương - Chùm thơ Phương Bình
Ngày mới phố vươn mình/ Nắng nghiêng qua khung cửa/ Phố ngắm phố bình minh/ Mà không cần chỉnh sửa.
Xem thêm
Nguyễn Đình Thái và chùm thơ Thơ tình người lính trẻ
Khi viết về những năm tháng chiến đấu và người lính, bằng sự rung động thật sự về tinh thần lạc quan, kiên cường của họ. Tác giả đã viết lên những dòng thơ giàu xúc cảm, mỗi bài thơ là một câu chuyện về các mối quan hệ giữa người với người, giữa người với thiên nhiên, những địa danh lịch sử, những năm tháng chiến tranh, được cảm nhận và kết nối với nhau một cách trực quan, sinh động. Văn chương Thành phố Hồ Chí Minh xin giới thiệu chùm thơ Nguyễn Đình Thái – Thơ tình người lính trẻ.
Xem thêm
Ký ức phương Nam – Chùm thơ Trần Thế Vinh
Chùm thơ của Trần Thế Vinh cho thấy một giọng thơ đậm đặc căn tính Nam Bộ, đặc biệt là vùng đất An Giang – Thất Sơn – châu thổ Cửu Long. Đây không phải kiểu thơ “đô thị hóa” theo bề mặt hiện đại, mà là một nỗ lực đi sâu vào ký ức văn hóa, cội nguồn nhân nghĩa và đời sống nông dân miền Tây trong những biến động của thời cuộc.
Xem thêm
Bên đường Hồng Lĩnh – Thơ Nhật Chiêu
Hay tin nhà thơ Phạm Thiên Thư đã rời cõi tạm, là một bạn thơ tri âm, tiếc thương cho người thi sĩ tài hoa, đã có những năm tháng gắn bó cùng nhau qua nhiều nơi. Nhà thơ Nhật Chiêu đã cảm tác bài thơ “Bên đường Hồng Lĩnh” nhằm tưởng nhớ người bạn, nhà thơ Phạm Thiên Thư bằng tấm chân tình sâu sắc.
Xem thêm
Đóm nắng trong thành phố - Chùm thơ Đoàn Trọng Hải
Đoàn Trọng Hải tham gia cuộc thi không bằng những đại cảnh đô thị, mà từ các khoảng lặng rất đời: một ban công đầy bê tông, một khung cửa sổ, một người mẹ già ngồi trước hiên chiều…
Xem thêm
Dưới ánh đèn đô thị - Chùm thơ Nguyễn Văn Mạnh
Từ những mảnh chợ đêm dưới chân cao ốc đến khát vọng dựng xây một thành phố nghĩa tình, Nguyễn Văn Mạnh gửi vào cuộc thi một tiếng nói giàu suy tư: yêu đô thị không chỉ là ngợi ca ánh sáng, mà còn biết lắng nghe những phận người còn khuất trong vùng mờ tối.
Xem thêm
Khát vọng vươn mình - Chùm thơ Hoàng Thị Hương
Từ biển Vũng Tàu đến thành phố hôm nay, những chuyển động của đời sống mang theo một niềm tin rõ rệt: khát vọng vươn mình.Chùm thơ của Hoàng Thị Hương là tiếng nói hướng tới tương lai, nơi biển, đất và đô thị cùng hòa vào một nhịp đi lên.
Xem thêm
Những lát cắt đời thường – Chùm thơ hưởng ứng của Hưng Nguyên
Từ những chi tiết rất nhỏ của đời sống, tác giả Hưng Nguyên đã chạm đến những tầng cảm xúc sâu hơn về con người và sự sẻ chia. Không ồn ào, không khẩu hiệu, những bài thơ hưởng ứng cuộc thi sau đây là những bước đi chậm – nhưng để lại dư âm.
Xem thêm
Những nốt trầm giữa phố - Chùm thơ Thạch Đờ Ni
Từ Cà Mau, Thạch Đờ Ni tham gia cuộc thi bằng chùm thơ mang sắc thái văn hóa riêng – nơi công trường, phố xá và không gian tâm linh cùng tồn tại.
Xem thêm
Những phác thảo đô thị mới – Chùm thơ hưởng ứng của Vũ Thanh Hoa
Chùm thơ của nhà thơ Vũ Thanh Hoa có thể xem như những ghi chép ban đầu về một đô thị đang chuyển động: còn dang dở, còn phác thảo, nhưng đã gợi mở những cảm nhận riêng về sự gần gũi, kết nối và đổi thay.
Xem thêm
Đêm cực hình - Chùm thơ Kiều Bích Hậu
khi bóng đêm ập xuốngcũng là lúc cơn đau chiếm lĩnh cơ thể anh
Xem thêm