TIN TỨC
  • Thơ
  • Khói bay, lời ở lại – Chùm thơ Bùi Xuân Tứ

Khói bay, lời ở lại – Chùm thơ Bùi Xuân Tứ

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2026-04-07 07:03:28
mail facebook google pos stwis
769 lượt xem


Cuộc thi thơ “Tiếng gọi đô thị mới” năm 2026 chính thức bước vào hành trình tiếp nhận và chọn lọc những tiếng thơ đầu tiên.

Mở đầu cho loạt tác phẩm qua vòng sơ khảo, Ban Tổ chức xin giới thiệu chùm thơ của tác giả Bùi Xuân Tứ – những câu thơ đi ra từ miền núi, mang theo lời ru, bếp lửa và mùi khói, như một cách nhắc nhớ: trong hành trình bước vào đô thị, con người vẫn luôn cần một nơi để trở về.


LỜI RU


Con lớn lên
từ lời ru
đặt giữa lưng núi
mẹ buộc vào gió
bằng sợi vía mềm.

Lời ru mẹ
chẳng dạy con giàu sang
chỉ dạy con
đừng quên lối về nhà.

Có những mùa
trăng chưa tròn
đã khuyết trong mắt mẹ
lời ru vấp vào nước mắt
vẫn hát cho tròn.

Con đi xa
lăn lóc giữa chợ người
nhưng đêm về
lại thấy mình nằm trong chiếc địu cũ
nghe núi gọi tên
bằng giọng mẹ ngày xưa.

Con trở về
không xin thêm mùa no đủ
chỉ xin được ngồi xuống
nghe lại một câu ru
để thấy mình
chưa từng rời vòng tay mẹ.

 

 

LỬA TRONG MƯỜNG


Giữa nếp nhà xưa
Tôi ngồi bên bếp lửa
Nhìn ký ức mường làng
Len qua khói
Ấm vào tay áo.

Thuở Lang Cun Cần¹
Cầm đất cầm mường
Người Mường chưa biết lửa
Ăn khoai còn ngứa
Ăn cá còn tanh
Đêm tối dài hơn núi.

Nghe người già kể
Giọng chậm như than vùi tro.

Việng Tun Mun²
Đi tìm lửa nơi nhà Tá Cặm Cọt³.

Từ đó bếp lửa về với người Mường
Đỏ giữa nhà ấm cả bản làng.

Ông Núc⁴ đứng giữa bếp
Hòn đá lặng im, mà thiêng.
Tôi không dám bước mạnh
Sợ làm động một điều gì xưa cổ.

Bếp ngoài
Tôi từng ngồi tiếp khách lạ dừng chân
Nghe chuyện mường
Nghe lời người già dạy con cháu.
Khói bay mà lời ở lại.

Bếp trong tay mẹ cời đỏ than
Tôi lớn lên
Giữa mùi xôi mới
Thịt treo ám khói.

Đi qua mùa mưa gió
Bếp lửa giữ hộ tôi

Thời gian.

Mai này khi có người rời bản
Tôi biết lửa vẫn cháy
Dẫn đường
Qua Đầm Ti Ao Ma⁵
Lên mường trời


Như đã từng
Dẫn tôi đi suốt
Một đời người.

¹²³ Tên các nhân vật trong sử thi Đẻ đất đẻ nước
⁴ Ông Núc: tên gọi thiêng của hòn đá đặt trong bếp
⁵ Địa danh trong sử thi Đẻ đất đẻ nước


MÙI KHÓI
 

Mẹ ơi, tự bao giờ

Con thôi thấy mùi khói bếp

Mỏng như sợi nhớ vắt ngang chiều.

 

Khói bay lên từ mái nhà ven đồi

Nơi tuổi thơ con nằm nghe gió thở

Khói trong hương xôi nếp của mùa no đủ

Khói hong giấc ngủ bà

Trong chiếc áo bông sờn cả tháng năm

 

Khói theo mẹ qua dốc chợ xa

Trong từng gùi ngô, gùi lúa

Khói vẽ lên trán cha

Những đường bùa ngải của thời gian

 

Con đi những nẻo đường

Rộng và xa hơn triền đồi cũ

Có những đêm chông chênh

Thèm một làn khói mỏng

Chạm nhẹ mắt cay

 

Con muốn về với khói

Bên bếp mẹ, mẹ ơi

Khói như sợi chỉ trời

Khâu lại cho con những chất chồng vết xước

Lẩn khuất trong tầng tầng kí ức

Những khi lòng chơi vơi

 

Con muốn trở về nơi ấy mẹ ơi

Đứng nhìn khói bay lên cả khung trời nhớ

Để nhận ra còn một nơi nặng nợ

Để lòng mình bật thành tiếng

Mẹ ơi.

-----------
 

Tác giả: BÙI XUÂN TỨ

Năm sinh: 1980

Thanh Hóa.

Bài viết liên quan

Xem thêm
Kim Chi và chùm thơ Lạc phố Hà Tiên
Nhà thơ Kim Chi (tên thật là Võ Thị Kim Chi) - Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, hội viên Hội VHNT các dân tộc thiểu số Việt Nam, hội viên Hội VHNT tỉnh Vĩnh Long, là giáo viên rất đam mê thơ. Chị đã xuất bản các tập thơ “Mưa tháng chạp” (NXB Hội Nhà văn), “Mùa thương gọi nhỡ” (NXB Văn hóa Văn nghệ), “Nắng đêm” (NXB Hội Nhà văn). Thơ Kim Chi viết về nhiều đề tài con người và xã hội nhưng thành công hơn cả là những bài viết về quê hương và tình yêu. Thơ chị giàu nữ tính, thắm đượm tình nhân ái trước biến động của xã hội và lịch sử bằng một ngôn ngữ đậm chất Nam Bộ, giản dị mà hiện đại, tính họa và tính nhạc luôn hòa quyện. Nhà văn Lê Xuân xin giới thiệu chùm thơ Kim Chi cùng bạn đọc.
Xem thêm
Nhịp sóng và vần thơ – Chùm thơ Lương Phương Hậu
Là một nhà khoa học nhiều năm gắn bó với sông nước và biển, GS-TS Lương Phương Hậu mang vào thơ những trải nghiệm lắng đọng cùng một tâm hồn giàu liên tưởng.
Xem thêm
Cánh tay thành phố - Chùm thơ Nguyễn Ngân
Mới xa thành phố vài tuần/ Đã nghe nhung nhớ trên từng bước đi/ Sài Gòn tướng mạo phương phi/ Vươn vai ở tuổi xuân thì trẻ trai
Xem thêm
Vẻ đẹp không hoàn hảo – Chùm thơ Hà Thiên Sơn
Người làm vườn không hay/ Khi tới nhà nước vơi đi một nửa/ Một chiếc thùng lâu rồi không còn nguyên vẹn nữa/ Nước nhỏ giọt đều trên vệ cỏ lối người đi.
Xem thêm
Trong lòng có tiếng sóng – Chùm thơ Nguyễn Tấn On
Thành phố gọi tên bằng tiếng sóng/ hòa cùng âm thanh của đất/ sinh sôi nhịp sống dâng đời
Xem thêm
Đà Lạt trong miền nhớ - Chùm thơ Nguyễn Loan
Đà Lạt trong thơ Nguyễn Loan không phải là một đô thị hiện đại với những công trình mới, mà là một miền ký ức và cảm xúc
Xem thêm
Chạm phố - Chùm thơ Phan Duy
Nắng bỏ lại phía sau thành phố/ chút riêng tư không nói bằng lời/ chỉ nhẹ nhàng một chiếc lá rơi/ gửi gắm cả trăm chiêu tâm sự
Xem thêm
Từ những nhịp cầu đến miền đất yêu thương – Chùm thơ Đinh Nho Tuấn
Không miêu tả phong cảnh hay kể lại hành trình, Đinh Nho Tuấn chạm đến hồn đất bằng những liên tưởng giàu chất thơ. Từ nhịp cầu nối những bờ vui đến tràm, đước, áo bà ba, câu lý…, tác giả gợi lên một miền Tây bình dị, hào sảng, giàu nghĩa tình.
Xem thêm
Đi về phía bình minh - Chùm thơ Nguyễn Hữu Quý
Hai bài thơ hưởng ứng, cổ vũ Cuộc thi thơ Tiếng gọi đô thị mới, như một lời chia sẻ và đồng hành cùng cuộc vận động sáng tác; không tham gia dự thi.
Xem thêm
Âm vang miền sơn cước - Chùm thơ Cao Thanh Minh
Hai bài thơ trong chùm Âm vang miền sơn cước mang đến bức tranh giàu màu sắc văn hóa về cuộc sống của đồng bào miền núi.
Xem thêm
Dấu chân ký ức - Chùm thơ
Chùm thơ Hoàng Quý:Em hóa ngỗng, hóa công, hóa thiên nga, phù thủy.../ Lông ngỗng đau lòng huyền sử Mỵ Châu
Xem thêm
Căn cước một thành phố - Chùm thơ Nguyễn Quốc Hiền
Cuộn mình vào cơn lốc chuyển dịch/ Ta tìm thấy căn cước của thành phố hôm nay.
Xem thêm
Làng lên phố - Chùm thơ Lê Thanh Hùng
Một chùm thơ có sự thống nhất khá rõ về cảm hứng: sự chuyển mình của làng quê Nam Bộ trong quá trình đô thị hóa, với những rung động trước cái mới nhưng vẫn da diết nhớ những giá trị cũ.
Xem thêm
Khói và màu xanh – Chùm thơ Đại Duy
Từ những mái phố, bữa cơm chiều và phận người giữa đô thị đến những miền liên tưởng giàu màu sắc tượng trưng, thơ Đại Duy cho thấy nỗ lực tìm kiếm một giọng điệu riêng. Trong Khói và Xanh, hiện thực và tưởng tượng đan cài, tạo nên những lát cắt trẻ trung về con người và thế giới quanh mình.
Xem thêm
Những dấu xanh của thành phố - Chùm thơ Trần Kim Dung
ừ những hàng me già trên đường Nguyễn Du đến thành phố biển đang chuyển mình mạnh mẽ, thơ Trần Kim Dung ghi lại những lát cắt đời sống bình dị bằng cái nhìn chân thành và giàu tình yêu với vùng đất mình đang sống. Trong những vòm lá xanh và những chân trời đang mở rộng ấy là nhịp đập của một đô thị nghĩa tình, năng động và không ngừng vươn lên.
Xem thêm
Vọng từ Côn Đảo - Chùm thơ Lê Vinh Dự
Côn Đảo hôm nay không chỉ là điểm đến của biển xanh, nắng gió và những hàng bàng cổ thụ. Trong cảm nhận của nhà thơ Lê Vinh Dự, mỗi lèn đá, ngọn sóng, ánh trăng nơi đây vẫn còn vọng lại bước chân của những người tù yêu nước đã ngã xuống vì độc lập tự do.
Xem thêm
Hoa tràm đất nhớ - Chùm thơ của Huỳnh Văn Út
U Minh mùa này hoa tràm nở không emOng có hút mậtchim có bay về đơm tổ?hay chỉ gióđi qua những hố bom nước đỏ.
Xem thêm
Nhật Chiêu và chùm thơ Ta chào bình yên
Bằng sự nhẹ nhàng thánh thiện, thơ Nhật Chiêu là sự lắng đọng của một trái tim giàu cảm xúc, đưa người đọc vào miền ký ức đầy mộng thực. Lối gieo vần, nhịp điệu và các biện pháp tu từ tạo nên một bức tranh đa sắc, bay bổng của sự lãng mạn pha lẫn chất thiền trong một thế giới nội tâm. Tình yêu trong thơ Nhật Chiêu là khoảng lặng, là những nuối tiếc lẫn hồi sinh, vừa huyền diệu vừa bí ẩn. Văn chương Thành phố Hồ Chí Minh xin giới thiệu chùm thơ Nhật Chiêu – Ta chào bình yên.
Xem thêm
Trở về từ những chuyến đi – Chùm thơ Đinh Nho Tuấn
Sau những tháng ngày đối diện với bạo bệnh, Đinh Nho Tuấn trở lại với thơ như một cách tri ân cuộc sống. Hai bài thơ Về quê và Xách xe lên và chạy là những lát cắt giàu cảm xúc về quê hương, đất nước và hành trình kiếm tìm nguồn sống trong những điều bình dị nhất.
Xem thêm
Mang quê vào phố - Chùm thơ Lý Hoa Sao
Tôi yêu những mùa cây thay lá/ Hoa dầu rơi kín mặt đường quen/ Đèn đỏ đếm thời gian nhẫn nại/ Dòng người xuôi ngược giữa bon chen
Xem thêm