TIN TỨC
  • Thơ
  • Miền Trung – nỗi đau và sức sống trong thơ

Miền Trung – nỗi đau và sức sống trong thơ

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2025-10-01 16:26:36
mail facebook google pos stwis
1762 lượt xem

Miền Trung – dải đất oằn mình trong nắng hạn, bão lũ nhưng vẫn sáng lên sức sống bền bỉ và tình người hào sảng. Chùm thơ dưới đây của Nguyễn Đức Hạnh, Nguyên Hùng, Minh Hạnh là ba tiếng nói đồng vọng: vừa da diết nỗi đau, vừa thắp lên niềm tin và hy vọng. Văn chương TPHCM xin được chia sẻ cùng bạn đọc.
 

NGUYỄN ĐỨC HẠNH
 

GỬI MIỀN TRUNG

(Gửi Phạm Thuỳ Vinh, Hoa Mai …cùng các bạn miền Trung)

 

Gom nhóp mười năm một ngày tan hết

Nước mắt mồ hôi theo lũ da diết

Cố che chắn cho bàn thờ ông bà

Thắp hương vào đâu? Cắm vào ướt nhoà

 

Một năm vài lần bão quật miền Trung

Con người bỗng thành lá rách trong giông

Đàn gà con bơi trong dòng nước xiết

Người chết chôn đâu trong lũ khủng khiếp?

 

Cha đau mẹ yếu nhà đổ mái bay

Bát ăn bát để bỗng thành trắng tay

Khen người kiên cường rồi tự xấu hổ

Gồng mình ngàn năm mỏi cũng phải cố

 

Lại nhặt nhạnh mãi lại cứng vai gồng

Như một đàn kiến làm tổ trong giông

Lại bòn cát bỏng ra lúa ra khoai

Lại gom tiền lẻ mà xây miệt mài

 

Ngặt khó đến thế vẫn hào sảng NGƯỜI

Đãi bạn. Sẻ chia. Thơ tươi. Văn cười

Lệ nuốt vào trong. Ngẩng đầu bất khuất

Thương bạn thương suông sao không đỏ mặt?

 

Đêm nay mưa gió ngập trời

Cầm đăm đăm rát những lời gửi đau…

 

 

THƯƠNG LẮM MIỀN TRUNG

 

Tiếng kêu trong đêm sắc hơn bảo kiếm

Cứa vào đâu mà chẳng buốt sâu?

Lùm cây giã gạo. Trâu bơi húc mưa

Kêu đau nhiều thế mà nước vẫn về

 

Rồi mì tôm sống. Áo vẫy trắng đồng

Nước ngọt đã cạn dù nước mênh mông

Gom góp mười năm tan trong khoảnh khắc

Ước mơ no ấm trôi dạt trên sông

 

Thương không chia miền. Thương nhất miền trung

Cát nóng như rang. Bão nhiều như cỏ

Gian khó vắt vai. Câu hò còn vỡ

Thuyền như phận người kiên cường ngược lũ

 

Tay đan ngàn tay ôm thương miền trung

Dao cứa vào đâu mà ngực chẳng rung?

Gọi dài tâm giao qua lạnh vách nước…

Câu thơ chống bão - vòng tay bần bật …


 

NGUYÊN HÙNG
 

MIỀN TRUNG
 

*

Miền Trung bụng thắt lưng eo

Chịu thương chịu khó vẫn nghèo em ơi

Chờ mưa, mưa ngập trắng trời

Mỗi năm bão lụt tơi bời mấy phen

Nắng lên, người cháy sạm đen

Suối nguồn phơi đáy một miền khát khô

 

Miền Trung biết đến khi mô

Mưa hòa gió thuận

em vô theo chồng?

 

**

Lũ về làng xóm thành sông

Nhà thành ốc đảo giữa không bến bờ

Mái tranh sóng đánh vật vờ

Dầm mình trong nước trẻ thơ đến trường

 

Ơi miền Trung đất quê hương

Bao giờ cái khó mới buông lưng còng?

Ngàn đời chung kiếp long đong

Oằn vai gánh chịu bất công của trời

 

Bao giờ được nở nụ cười

Biển vơi nước mắt, đồng vơi nhọc nhằn?

 


 

MINH HẠNH
 

THƯƠNG LẮM MIỀN TRUNG QUẰN MÌNH TRONG BÃO

 

Những chiều cuối tháng Bảy, bầu trời Miền Trung cuộn lên màu chì sậm.

Mây lặng trôi, chỉ dồn lại như một nỗi buồn không gọi được tên.

Rồi gió nổi.

Không phải thứ gió lồng lộng của đại ngàn, cũng chẳng phải heo may từ phía Bắc…

Mà là thứ gió quăng quật, tàn nhẫn, như thể trời đang trút hết oán giận xuống mảnh đất vốn đã chai sạn vì nắng, khô cằn vì cát, rạn nứt vì bao phen giông bão.

 

Miền Trung mảnh lưng còng giữa hai đầu đất nước lại oằn mình thêm một lần nữa.

Mái tôn bay như lá,

cột điện đổ như thân người gãy ngang.

Tôi đã từng chứng kiến một người đàn bà run rẩy, lùa mấy con gà con vào chiếc rổ tre, cột chặt lại, nước mắt nhòe trong tiếng gió hú.

Không phải vì tiếc gà,

mà vì đó là phần sống duy nhất còn lại trong căn nhà vừa bị bão xé toạc một bên vách.

 

Người Miền Trung quen nắng gió, quen với cả bão giông.

Từng giọt mưa như kim xuyên thấu ký ức.

Từng hồi gió như xé đi cả tiếng gọi "mạ ơi" trong đêm.

Không phải chỉ là vật chất, bão còn xộc vào trong cả tiếng thở dài không cất nổi của những người đàn ông đã đứng lên quá nhiều lần rồi lại lặng lẽ ngồi xuống bên chiếc bàn chông chênh, nhặt nhạnh từng ước mơ gãy rụng.

 

Người miền Trung là vậy:

“Bão nữa à, thôi thì… dằn lại, dựng lại.”

Dựng từ cột gãy, từ nóc nhà thủng,

từ những bữa cơm chan nước mắm mà vẫn đủ đầy sự sống.

Và dựng lại cả từ trái tim dù đã nhiều lần nghẹn lại.

 

Sau bão là mùa lặng.

Không còn tiếng gió gào,

nhưng vết thương vẫn chưa kịp lên da non.

Tôi thấy những người đàn bà đi nhặt từng mảnh ngói vỡ,

thấy đứa trẻ đội chiếc nón rách, tay bưng chậu nước mưa đọng lại giữa nền nhà…

Một cảnh tượng chênh vênh mà lạ thay trong ánh mắt vẫn thắp lên tia hy vọng.

 

Vì người Miền Trung sau bão lại gồng lên.

Họ tự vá lại đời mình bằng từng nhát cuốc, từng lần nhóm bếp.

Có một thứ rất riêng, chỉ Miền Trung mới có:

sự chịu đựng, sự kiên cường và sự âm thầm như những dòng sông nước cạn đáy mà vẫn chảy qua năm tháng.

 

Và nếu bạn từng đi qua Miền Trung sau bão

bạn sẽ thấy:

Những ngôi nhà ngói nâu có thể thấp hơn

nhưng ánh mắt người nơi đó lại cao hơn rất nhiều nỗi sợ.

Họ không nói về mất mát,

họ nói về ngày mai cần điều lại điều gì.

 

Vì thế, Miền Trung không chỉ là một miền đất khô cằn sỏi đá

mà là phép thử của lòng người.

Là chỗ trũng để mọi yêu thương đổ về.

Là nơi mà sau mỗi cơn bão, ta hiểu ra:

thứ mạnh nhất không phải là gió, là vão mà là trái tim dẫu đau vẫn biết sống vì nhau.

 

Có những nơi sinh ra để sống, có nơi để mơ,

còn Miền Trung là nơi để học cách đứng lên, từ những điều tưởng chừng không còn gì để níu lại.

 

Nơi ấy, mái nhà có thể sập xuống,

nhưng tình người thì vẫn vậy

Nơi ấy, lúa có thể ngã rạp theo chiều gió,

nhưng lòng người thì không xuôi theo tuyệt vọng.

 

Miền Trung nơi mảnh đất

đã quen sống giữa mất mát mà không đánh mất mình.

Giữa sự tàn phá nặng nề của thiên nhiên, họ lặng lẽ dựng lại mọi thứ,

và… dựng lại cả hy vọng cho chúng ta.

 

Bởi có một miền Trung không chỉ nắng, gió khô cằn sỏi đá

mà nằm trong cách con người nắm chặt tay nhau khi mọi thứ sụp đổ.

Một miền Trung của nhân sinh:

nơi con người không hỏi "Tại sao mình khổ?"

mà hỏi: "Làm sao để người khác bớt khổ hơn mình?"

 

Và nếu có một điều gì đó khiến ta tin hơn vào điều tử tế trên đời này,

thì đó chính là:

Miền Trung nơi những cơn bão nối tiếp nhau đi qua, khó khăn nối tiếp khó khăn mà người nơi đây vẫn ươm mầm hy vọng vẫn vươn mình vượt lên giông bão .. .

Bài viết liên quan

Xem thêm
Giới thiệu thơ Nastassia Nareika
Thơ của Nastassia Nareika, nữ thi sĩ vùng Brest (Cộng hòa Belarus), song hành giữa những địa danh của Belarus và cõi nội tâm. Lịch sử trong thơ chị sống động qua tiếng vó ngựa, ánh gươm và những tường thành cổ. Mùa thu trong thơ chị là mùa vọng về từ quá khứ, mùa của những vết thương chưa lành, của dòng máu lịch sử vẫn rung lên trong huyết quản người đương thời. Song hành với cảm thức ấy là một trái tim yêu thương mãnh liệt, đi qua mọi thử thách.
Xem thêm
Liên Phương và chùm thơ Lục bát để rơi
Bằng cách chọn lọc ý nghĩa trong từng câu chữ vừa gợi tả phong phú vừa thi mỹ trong đài từ, thơ lục bát Liên Phương mang tầng nghĩa vừa mong manh vừa sâu lắng, giàu triết lý suy tư, đậm nét mỹ học. Văn chương Thành phố Hồ Chí Minh xin giới thiệu chùm thơ Liên Phương – Lục bát rơi.
Xem thêm
Hai tiếng thơ tri ân – Chùm thơ Nguyễn Bá Vượng và Hà Thiên Sơn
Hai vần thơ cho một ngày trở về với những người đã nằm xuống: một bản hùng ca và một lời tự tình.
Xem thêm
Những khúc lặng không thể nào quên - Chùm thơ Triệu Kim Loan
​Tháng Bảy về, lòng ta lại lặng nghiêng trước máu xương của bao liệt sĩ đã hòa vào lòng đất Mẹ.
Xem thêm
Ký ức không khép lại – Chùm thơ Trần Quang Khánh và Thanh Hoàng
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức về những năm tháng ấy vẫn còn nguyên trong nỗi nhớ người lính, trong cuộc đời người ở lại và trong trái tim những bà mẹ. Chùm thơ của Trần Quang Khánh và Thanh Hoàng là những lát cắt lặng sâu về một quá khứ chưa bao giờ khép lại.
Xem thêm
Tháng Bảy cùng anh – Chùm thơ nhiều tác giả
Văn chương TP. Hồ Chí Minh xin giới thiệu chùm thơ tháng Bảy của các tác giả, hội viên Hội Nhà văn TP. Hồ Chí Minh từ Bà Rịa - Vũng Tàu.
Xem thêm
Máu đỏ và những ký ức thiêng liêng – Chùm thơ Trần Mai Hường
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những vết thương và ký ức về một thời máu lửa vẫn còn ở lại. Ba bài thơ của Trần Mai Hường là những lát cắt xúc động về người lính, người mẹ và những hy sinh không thể nào quên.
Xem thêm
Gọi người từ phía ký ức – Chùm thơ Hoa Mai
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những cuộc kiếm tìm, những nỗi đợi chờ và ký ức về người đã khuất vẫn còn ở lại. Qua ba bài thơ Nhờ anh tìm mẹ, Cội bồ kết ở Ngã ba Đồng Lộc và Về đi cha, Hoa Mai trở về những địa chỉ của một thời máu lửa bằng những câu chuyện gia đình gần gũi, lặng lẽ và nhiều day dứt.
Xem thêm
Tháng Bảy, gió gọi tên anh – Chùm thơ nhiều tác giả
Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu chùm thơ của Võ Miên Trường, Trần Kim Dung, Phạm Thanh Bình và Nga Vũ nhân Ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7.
Xem thêm
Tiếng vọng từ những miền ký ức - Chùm thơ Nguyên Hùng
Nhân ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7, Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu chùm thơ được viết từ những chuyến đi qua vùng biển Gạc Ma, rừng tràm Xẻo Quýt và bến Vàm Lũng. Ba miền đất, ba miền ký ức, nơi sự hy sinh của bao thế hệ vẫn còn vọng lại trong tiếng sóng, tiếng chèo và bóng những con tàu năm cũ.
Xem thêm
Đón các anh về với đất mẹ | Thơ Trần Thế Tuyển - nhạc Lê Khắc Hùng
Hướng tới Ngày Thương binh – Liệt sĩ 27/7, xin chia sẻ ca khúc Đón các anh về với đất mẹ, phổ thơ Trần Thế Tuyển, nhạc Lê Khắc Hùng – như một nén tâm nhang tưởng nhớ và tri ân những người đã ngã xuống vì Tổ quốc.
Xem thêm
Giữ lấy phần người - Chùm thơ Đinh Nho Tuấn
Đinh Nho Tuấn là gương mặt đã nhiều lần được giới thiệu trên Văn chương TP.HCM, đồng thời liên tiếp ghi dấu tại các giải thưởng văn học trong những năm gần đây. Với chùm thơ mới, anh tiếp tục đi vào những câu hỏi cốt lõi về nhân cách, lương tâm, trái tim và phẩm giá của thi ca. Giọng thơ nhiều suy tư, có lúc quyết liệt, nhưng sau những đối cực sáng – tối vẫn là niềm tin vào phần người không dễ bị khuất lấp.
Xem thêm
Vọng phu - Một bài thơ hay của nhà thơ Phạm Thanh Bình
Những ngày giữa tháng Bảy, các trang báo dồn dập đăng tải thông tin về câu chuyện tình của cô gái Nguyễn Thị Lệ và chàng trai Huỳnh Văn Quên. Hai người từng tham gia hoạt động kháng chiến tại Long An từ những năm 60 của thế kỷ trước. Khi đơn vị nhận lệnh chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công Xuân Mậu Thân 1968, trước lúc chia tay người lính trẻ hẹn: “Đánh xong trận này tui về, ra mắt ba má rồi cưới em”.
Xem thêm
Khi chiến tranh đi qua – Chùm thơ của nhiều tác giả
Bốn bài thơ của bốn tác giả CCB, bốn lát cắt khác nhau, cùng gặp nhau ở một điểm: phía sau chiến thắng và hòa bình vẫn còn những ký ức, những hy sinh và những tình yêu lặng lẽ tiếp tục sống cùng năm tháng.
Xem thêm
Trong những ngày chưa gọi tên – Chùm thơ Nguyễn Hồng Thủy Tiên
Ba bài thơ đều đi theo mạch liên tưởng, giàu tính thị giác và nội tâm. Điều này thể hiện rõ từ Trong căn phòng bừa bộn của em đến Sẽ qua đi thôi và Gió vẫn tha thiết thổi.
Xem thêm
Đi qua xác quả bom - Chùm thơ của Trần Thị Nương
Đi qua xác quả bom / nằm khát gió – đó là cách nhà thơ Trần Thị Nương định nghĩa hành trình sáng tạo của mình.
Xem thêm
Tháng Bảy còn những cuộc trở về
Nhân kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27-7, Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu chùm thơ của Phạm Đình Phú và Trần Ngọc Phượng – các nhà thơ cựu chiến binh, hội viên Hội Nhà văn TP. HCM.
Xem thêm
Mẹ ơi! Con vẫn ở đây – Lời nhắn gửi từ những người chưa kịp trở về
Nhân kỷ niệm Ngày Thương binh – Liệt sĩ 27-7, Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu ca khúc Mẹ ơi! Con vẫn ở đây, được nhạc sĩ Trầm Tích phổ từ bài thơ cùng tên của PGS-TS, Trung tướng Nguyễn Đức Hải.
Xem thêm
Kim Chi và chùm thơ Lạc phố Hà Tiên
Nhà thơ Kim Chi (tên thật là Võ Thị Kim Chi) - Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam, hội viên Hội VHNT các dân tộc thiểu số Việt Nam, hội viên Hội VHNT tỉnh Vĩnh Long, là giáo viên rất đam mê thơ. Chị đã xuất bản các tập thơ “Mưa tháng chạp” (NXB Hội Nhà văn), “Mùa thương gọi nhỡ” (NXB Văn hóa Văn nghệ), “Nắng đêm” (NXB Hội Nhà văn). Thơ Kim Chi viết về nhiều đề tài con người và xã hội nhưng thành công hơn cả là những bài viết về quê hương và tình yêu. Thơ chị giàu nữ tính, thắm đượm tình nhân ái trước biến động của xã hội và lịch sử bằng một ngôn ngữ đậm chất Nam Bộ, giản dị mà hiện đại, tính họa và tính nhạc luôn hòa quyện. Nhà văn Lê Xuân xin giới thiệu chùm thơ Kim Chi cùng bạn đọc.
Xem thêm
Nhịp sóng và vần thơ – Chùm thơ Lương Phương Hậu
Là một nhà khoa học nhiều năm gắn bó với sông nước và biển, GS-TS Lương Phương Hậu mang vào thơ những trải nghiệm lắng đọng cùng một tâm hồn giàu liên tưởng.
Xem thêm