TIN TỨC

Đôi khi - Lỡ tay của nhà thơ Nguyên Hùng | Lệ Hồng

Người đăng : vctphcm
Ngày đăng: 2023-05-28 14:17:48
mail facebook google pos stwis
2220 lượt xem

Thơ đến với Nguyễn Nguyên Hùng khi còn rất trẻ. Tuy thơ không phải là cứu cánh, nhưng niềm đam mê với thơ đã tạo nên ca khúc TIẾNG HÁT EM vút cao cùng chất sinh viên đầy nhiệt huyết. Chàng tiến sĩ cùng nhiệt huyết ấy, chảy vào những công trình thủy với nguồn năng lượng tràn đầy. Chất thơ trữ tình ngấm vào anh ngày càng đậm sau qua năm tháng. Đến thời điểm nụ hoa vô ưu chín mùi bung tỏa, thơ lại tìm anh trong miền thức ngọt ngào. Cứ thế, Xứ Nghệ, mảnh đất ươm bao mầm nhân kiệt, lần nữa thả anh rong chơi cùng nắng gió, cùng tình yêu cái đẹp được hun đúc tự quê nhà.

Có lẽ ít nhà thơ nào mà hành trình vượt sóng lại mang về nhiều phù sa đến thế. Với hơn trăm bài thơ phổ nhạc, trong đó nhiều bài hát được yêu thích, đặc biệt ca khúc “Sóng không từ biển” đã đưa anh vào bờ cùng chất lãng tử phiêu diêu trọn vẹn. Nhà thơ Nguyên Hùng đã nén tất cả cảm xúc vào thơ như một lời nguyền. Từng ngôn ngữ thơ ẩn dưới cái nhìn thấu cảm của anh trên dặm trường non nước, đã cùng vi vu qua 6 tập thơ tình bảng lảng. Dấu ấn chìm nổi trong thơ là nỗi trở trăn về phận người, cùng nỗi lo canh cánh về màu xanh trên quê hương còn xanh mướt không…

Trong giới văn chương quê nhà có lẽ không lạ gì nhà thơ Nguyên Hùng, bởi sự nghiêm túc và cái tâm của người nghệ sĩ tài hoa, nhất là cái cười dễ dụ của anh. Dẫu nguồn cảm xúc trôi về đâu trong không gian tình ý, thì hồn thơ anh luôn thoát ra và tung cánh giễu cười.

Trong 108 đoản khúc thơ - tập thơ được xuất bản gần đây nhất, lạ lẫm về ý tưởng lẫn tuổi đời thơ đẫm tình. Những đoản khúc là những bài ca lỡ làng nhưng không vụn gãy. Cảm xúc trong thơ được xếp gọn nhẹ rồi tự ý thơ tung cánh bay đi.

Tôi thích nhất đoản khúc ĐÔI KHI - LỠ TAY của anh, đọc xong tôi bật cười lẫn ngỡ ngàng. Sự lắt léo trong cách cảm cái đẹp có màu tươi sáng lẫn trêu đùa, cợt nhưng không hề khiếm nhã, chỉ có thể là nhà thơ Nguyên Hùng. Anh hiện hình là một người đàn ông đa tình nhưng mực thước. Câu chữ nhảy nhót theo từng lúc anh lỡ tay rồi lại chơi vơi.

Chất lãng tử trong thơ anh xuôi qua dặm dài, có đôi khi bắt gặp nụ hồng anh ngơ ngẩn. Không xao xuyến rung động đâu thể là lãng tử. Không lỡ tay chạm vào gai hoa sao có thể đớn đau mà dâng trào cảm xúc. Sự độc đáo của thi ca không nằm ở nỗi buồn của gió, lăn tăn của sóng, bởi trong tận cùng của cái đẹp u hoài thì nụ cười thâm thúy luôn ẩn hiện chực chờ.

Đôi khi chợt ước vu vơ

Được làm nụ súng hé chờ giọt sương

Người nghệ sĩ có cái ước ao lạ kỳ! Chờ giọt sương trên mi mắt, hay trên tóc cho đẫm tình, thì anh lại ước được làm nụ hoa súng giữa đầm hương đêm. Ước thế có quá hư ảo không? hay cái vẩn vơ thi nhân đã ngấm vào hồn thơ anh đến mộng du sương trắng.

Đã thế, anh không dừng lại cái ham muốn mãnh liệt của ngắc ngư canh tàn, anh muốn bay! Bay cao bay xa thì tung cánh chim đại bàng đến non ngàn biển xanh hút mắt, chứ chỉ thèm được là đôi cánh Chuồn để nhẩn nhơ thôi ư! Có vẻ nhà thơ muốn nghỉ ngơi một tẹo, anh ước được trở về tuổi thơ tung tăng với cánh diều no gió. Đồng chiều mênh mông những vạt lúa vàng mẩy nghiêng chao, đôi vai anh nhẹ bẫng mỉm cười. Ta chợt đồng cảm với anh biết bao. Xa xa thấp thoáng dáng ai tựa mình!

Đôi khi ghen cả cánh chuồn

Nhẩn nha tìm bạn không buồn không lo

Có bao giờ chính ta - đôi khi cũng có những nỗi khát khao cháy bỏng nhỏ nhoi kiểu như: Vườn xuân ai ghé vào chơi/ cho thơm một tí lả lơi rồi về/ hoa cười bởi nắng không chê/ bởi mưa trút lá bộn bề giấc mơ.

Sự lỡ làng của duyên phận, hay của của chính cuộc đời ta đều là những chuyến đò tròng trành xuôi ngược.

Đôi khi lỡ một chuyến đò

Cả đời vô vọng ngóng chờ qua sông

Giấc mơ có bao giờ sánh đôi cùng hiện thực, nỗi khắc khoải chờ mong có bao giờ là tiếng cười viên mãn?

Đôi khi lỡ chạm gai hồng

Giật mình chợt nhớ mình trồng phong lan.

Rõ là nhà thơ ngoài chất lãng mạn của cốt cách ra, anh còn biết đôi khi lỡ tay thì nên dừng lại. Gai hồng đâu dễ mà đâm, tay ai tay ải quơ nhầm đáng không?

Với anh cái đẹp sẽ hiện hữu khi ta thấy nó đẹp, hiểu nó vì đâu mà được ươm mầm đến sắc đỏ thắm tươi. Nhưng anh cũng có cả một vườn phong lan đấy! Loài hoa thăng trầm cùng nắng gió, thời gian có quắt quay thì hoa Lan nguyện sẽ bung cánh đến chiếc nụ cuối cùng. Ra thế! Tay anh rút lại và để mỗi nàng về tỏa sắc hương trong vườn hoa của mình.

Ôi, cụ Nguyễn Du mà nghe được thì sẽ cười túm tím mà bảo rằng. “Mi đừng có chơi chữ với ta, mấy trăm năm trước hoa nào cũng duyên. Thúy Kiều hay với Thúy Vân, hoa nhường ép cả vành trăng thẹn thùa. Nhãi thơ với thẩn mà nghe cũng vui phết!”

Đâu đã hết, tôi đang sụt sùi vì cái duyên hài hước nổi chìm của anh chưa dứt, lại ngỡ ra.

Tình cờ gặp giữa đường hoa

Tỳ vai níu áo - chỉ là... vì đông!

Vì sao trong cõi trường yên ấy, ta chạm vào nhau khẽ khàng rồi lặng lẽ rời đi trong tiếc nuối. Vì cuộc hội ngộ sắc màu làm lóa mắt ta chăng, đông người nên choáng mới hay, níu vai kề má có là nên không?

Có thể nói trên mỗi đường chúng ta đi đều có hoa hồng cùng sỏi đá, gập ghềnh lót chân và ẩn núp. Chân không giẫm lên đất cho ta cảm giác được thấu hiểu đến tận cùng. Nhưng cũng rõ là bề mặt nào lại không có hố sâu ngập ngụa. Anh hoang mang! Chẳng một lý do nào có thể an ủi hoặc xoa dịu cái ngúc ngắc trong tâm tưởng của anh, của chúng ta. Nếu tình cờ mà phải lỡ tay, hãy niệm thần chú rằng, đường nhân gian đâu dễ mà qua, đò không bến đợi lặng lờ nhìn nhau… rồi nhà ai nấy về!

Về rồi mà vẫn:

Lỡ tay đụng phải cánh hồng

Gai đâm chẳng lẽ cam lòng đứng im?

Thì phải vậy chứ sao! Chẳng lẽ quay lại sinh sự với cố nhân?

Ôi nhà thơ thật quá quắt. Những ngôn từ đơn giản nhẹ nhàng mà xoáy vào cái cười lấp lửng. Những đoản khúc thơ ngắn gọn vô cùng lại nhẩn nhơ chòng ghẹo nhân gian. Sự chắt lọc được từ cái bung tỏa tình yêu với thơ phú của anh thật nồng nàn quyến rũ.

Thơ ru tình người, và anh đong đưa với thơ, khác gì anh lẫn vào đó một cõi riêng. Phiền muộn cùng tình yêu cái đẹp.

Anh đứng nhìn, hay chính là anh, kẻ làm thơ có nụ cười không dễ dụ tí nào đang ngắc ngứ?
 

ĐÔI KHI
 

Đôi khi chợt ước vu vơ

Được làm nụ súng hé chờ giọt sương

Đôi khi ghen cả cánh chuồn

Nhẩn nha tìm bạn không buồn không lo

 

Đôi khi lỡ một chuyến đò

Cả đời vô vọng ngóng chờ qua sông

Đôi khi lỡ chạm gai hồng

Giật mình chợt nhớ mình trồng phong lan.

 

LỠ TAY
 

Tình cờ gặp giữa đường hoa

Tỳ vai níu áo - chỉ là… vì đông!

Lỡ tay đụng phải cánh hồng

Gai đâm chẳng lẽ cam lòng đứng im?

                                         Nguyên Hùng.

                                                                            L.H

Bài viết liên quan

Xem thêm
“Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”: Sự cộng hưởng từ tư tưởng tôn hiền đãi sĩ
Chương trình Ngữ văn lớp 10 tập 1, Bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” do thầy PGS.TS. Phan Huy Dũng chủ biên có trích đoạn: “ Hiền tài là nguyên khí của quốc gia” của Tiến sĩ Thân Nhân Trung. Đây là văn bản thứ ba nằm trong chủ đề: nghệ thuật thuyết phục trong văn nghị luận của cuốn sách. Đoạn trích này, có thể coi là áng văn nghị luận mẫu mực của văn học Trung đại Việt Nam. Bên cạnh những giá trị về mặt nội dung lẫn nghệ thuật thuyết phục của đoạn trích, có lẽ, dư vị của văn bản này đọng lại trong lòng người đọc chính là tư tưởng trọng hiền đãi sĩ được cộng hưởng từ Thân Nhân Trung và vị vua tài cao, đức độ - Lê Thánh Tông.
Xem thêm
“Biển thức trong phố” hay nhà thơ Nguyên Hùng đã mang Trường Sa về đất liền
Từ những bài thơ viết sau chuyến đi Trường Sa của Nguyên Hùng, nhà thơ Xuân Trường chia sẻ cảm nhận về hình ảnh biển đảo, người lính và cuộc sống nơi đầu sóng ngọn gió được tái hiện qua những vần thơ. Bài viết đồng thời đề cập đến cảm hứng sáng tác và một số nét nghệ thuật trong thơ Nguyên Hùng về đề tài biển đảo.
Xem thêm
Sức sáng tạo của văn chương
Đời thừa là một trong những tác phẩm xuất sắc và tiêu biểu của Nam Cao về để tài người trí thức tiểu tư sản trước Cách mạng tháng Tám. Đó là câu chuyện về sự giằng xé đến bị kịch của một nhà văn giàu khát vọng nhưng đồng thời cũng là một tuyên ngôn nghệ thuật có giá trị. Qua nhân vật Hộ - nhân vật nhà văn trong tác phẩm – Nam Cao đã gởi gắm những suy tư và những quan niệm sâu sắc của mình về nghề văn và sứ mạng của người cầm bút chân chính. Ông viết “Văn chương không cần đến những người thợ khéo tay làm theo một vài kiểu mẫu đưa cho. Văn chương chỉ dung nạp được những người biết đào sâu, biết tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi, và sáng tạo những gì chưa có”.
Xem thêm
Văn hóa Việt trong tâm thức những người con xa xứ qua tuyển thơ “Về cùng nước Việt của ta”
Ngày 7/11/2026, tại Đại sứ quán Việt Nam ở Liên bang Nga, tuyển thơ “Về cùng nước Việt của ta” của 10 tác giả thuộc Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tại Liên bang Nga sẽ chính thức ra mắt.
Xem thêm
​Nhân vật văn học của Đặng Hoàng Thám, những thông điệp sâu sắc
Với hai mươi ba truyện ngắn, cùng đa dạng nhân vật ở mọi ngành nghề, tầng lớp, “Lửa và trái tim” đã thuyết phục người đọc về tính khách quan cho sự phản ánh đời sống-xã hội và cả tâm tư con người bằng sự khéo léo và linh hoạt của điểm nhìn ở ngôi kể thứ ba. Từ “Trăng phía sau đình”, “Về từ cõi khác”, “Mua văn bán chữ”, “Trên đồi cỏ tranh” hay “Mưa trái mùa”... mỗi câu chuyện là một lát cắt sinh động của đời sống, nơi mỗi người đều có số phận và lý tưởng của riêng mình. Và điều đáng nói, họ đều hướng về cộng đồng, hướng về sự phát triển bản thân trên nền tảng của đạo đức và sự cống hiến, điểm mà tôi trân trọng ở ngòi bút này.
Xem thêm
Tìm về lời rạ rơm – Bến trú ngụ của những bão giông đời người
Bài thơ khép lại trong một dư âm ngân vang, ngọt ngào và kết tinh thành một triết lý sống sâu sắc: “Bồng bềnh cánh võng thơ ngây / Ngân nga lời mẹ tháng ngày con vin”. Hình ảnh “cánh võng bồng bềnh” và tiếng “ngân nga” của lời ru đưa con người trở về trọn vẹn với những năm tháng tuổi thơ êm đềm. Đặc biệt, từ “vin” được xem là một nhãn tự, một nốt nhấn xuất sắc của toàn bài. Con không chỉ vin vào tay mẹ, vin vào vành võng để tập đi trong quá khứ, mà ở hiện tại và tương lai, con đang “vin” vào lời mẹ, vin vào những giá trị đạo đức, vào cái nôi văn hóa quê hương để đứng vững trước những cạm bẫy, sóng gió của cuộc đời.Thể thơ lục bát ở hai câu cuối này đạt đến độ chín muồi của cảm xúc, uyển chuyển như một dòng sữa mát lành tưới mát tâm hồn người đọc.
Xem thêm
Thơ Lê Quang Vui – Sự giăng mắc giữa đời và đạo
hời thế giới phẳng, giữa thời đại tiêu dùng, con người đang chạy theo việc đáp ứng, thỏa mãn nhu cầu hưởng thụ và sở hữu những giá trị vật chất, thơ đang bị xem như thứ xa xỉ chỉ dành cho những người có tâm hồn mộng mơ và thi vị. Đối với công việc làm thơ, một số người làm thơ chỉ để tìm kiếm chút danh lợi hoặc để mua vui cho chính bản thân mình. Thế nhưng, trên thi đàn thơ Việt Nam đương đại vẫn còn những nhà thơ xem công việc sáng tạo thơ như một thiên chức mang vẻ đẹp thuần khiết và thiêng liêng. Ở đây, tôi muốn nói đến nhà thơ Lê Quang Vui, hội viên Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp, một người đeo đuổi công việc sáng tác thơ đã hơn 40 năm. Nhà thơ Lê Quang Vui được một số văn nghệ sĩ đánh giá rằng ông đang giữ kỷ lục về số lượng tác phẩm với hơn 15.000 bài thơ đã sáng tác và 15 tập thơ đã xuất bản.
Xem thêm
Nhà thơ Vương Trọng – Cá tính thơ trong con người xứ Nghệ
Đối với cánh văn chương 7x chúng tôi ở Văn nghệ Quân đội, nhà thơ Vương Trọng không chỉ rất gần gũi mà ông còn là tấm gương về sáng tác, công tác và các ứng xử trong cuộc sống đời thường. Ông là điển hình cho phẩm chất của người xứ Nghệ: mạnh mẽ, kiên cường, có chính kiến rõ ràng và rất quyết liệt trong bảo vệ chính kiến đó, nhất quán từ lời nói đến hành động, rất biết nặng nhẹ trong đời sống và càng biết thật giả trong văn chương. Được tiếp nối các ông trong khu vực công tác và sáng tác ở Văn nghệ Quân đội là may mắn với chúng tôi. Chúng tôi luôn kính trọng thế hệ nhà văn chống Mỹ trong đó có Vương Trọng và lấy làm tấm gương để soi chiếu chính mình. Càng đọc các bài thơ đã thuộc làu từ tấm bé, nhiều khi còn quên mất tên tác giả Vương Trọng chúng tôi càng hiểu rằng, giá trị trước hết và lâu bền của thơ ca chính là thơ ca luôn trực tiếp phục vụ đời sống con người, ở những khúc quanh bước ngoặt, ở những thân phận thua thiệt đã hằn lên từ nghìn năm lịch sử đến hôm nay. Những câu chuyện như thế khi vào thơ Vương Trọng đã được đẩy lên ở một tầng mức thẳm sâu, đớn đau tột cùng mà cũng tận cùng vẻ đẹp của sự hi sinh của con người Việt Nam đã đi vào thơ ca sử sách.
Xem thêm
Bích Thu - Người đồng hành cùng tiểu thuyết Việt Nam hiện đại
Bích Thu là một trong rất ít những nhà phê bình văn học nữ hiện còn miệt mài với những trang viết về văn chương Việt cho đến ngày nay. Thơ và văn xuôi là hai thể loại mà chị theo dõi và luôn đồng hành cho đến những thập niên đầu của thế kỷ XXI để nhận diện thi pháp tác phẩm và tác giả tiêu biểu, sau đó là tổng kết, chỉ ra diện mạo, đặc điểm chung cho cả phong trào qua các giai đoạn, nhất là giai đoạn từ Đổi mới đến nay.
Xem thêm
Thơ Lê Văn Sự - Tiếng thơ của vùng ký ức
Lê Văn Sự, nguyên là giáo viên dạy toán, nhưng tâm hồn thơ dào dạt, làm nên những vẻ đẹp “phi logic” của ngôn ngữ thơ. Không “đại ngôn”, nhưng phải nói rằng, anh là một nhà thơ “toàn tòng”. Cho đến nay, Lê Văn Sự đã xuất bản 11 tập thơ, trong số 12 tác phẩm đã công bố của anh. Anh là tiếng thơ cất lên từ làng bước ra xa lộ, nâng niu, đắm đuối ký ức.
Xem thêm
Thơ Trương Trọng Nghĩa từ góc nhìn phê bình sinh thái
Hành trình sáng tạo tuy chưa dài và còn nhiều dự cảm, nhưng Trương Trọng Nghĩa đã tự khẳng định tâm thế và tâm cảm của mình để hình thành chất thơ và thi pháp cá nhân. Thơ anh nặng sâu tình người, tình quê hương, xứ sở. Và trong quá trình đô thị hóa của xã hội Việt Nam thời hiện đại, nó giúp nhà thơ và giúp người đọc tìm về nguồn cội để được sống lại trong không - thời gian sinh thái thiên nhiên và sinh thái nhân văn trong sáng, thanh bình cho mỗi phận người và mỗi kinh nghiệm quan hệ người
Xem thêm
Trương Nam Hương – Thi sĩ tuổi Mèo với những câu thơ đẹp như nỗi buồn
Thơ Trương Nam Hương tài hoa mà đằm thắm, đau đáu với mẹ cha, quê nhà và những ân tình không thể nguôi quên. Nhân sinh nhật lần thứ 63 của nhà thơ (23/10/1963 – 23/10/2026), Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu bài viết của Lê Huy Hòa như một món quà thân tình gửi đến anh – người thi sĩ vẫn bền bỉ gìn giữ những miền xanh trong trẻo của tâm hồn.
Xem thêm
Ấm áp những nụ cười trong tập thơ “Có phải cô là nắng” của Phan Thanh Tâm
Có phải Cô là nắng là tác phẩm thứ 9 và Tuyển tập thơ thứ 2 viết cho thiếu nhi của Nhà văn Phan Thanh Tâm. Tập thơ có 50 bài thơ đề cập đến nhiều chủ đề với cái nhìn dễ thương của trẻ thơ.
Xem thêm
Thơ ca và những tấm lòng đồng điệu trong buổi ra mắt sách của Phan Thanh Tâm
Bởi suy cho cùng, những hạt nắng đẹp nhất trong thơ thiếu nhi chính là những hạt nắng được gieo vào tâm hồn trẻ nhỏ.
Xem thêm
Tôi gọi Hoa của nước là hoa chữ trường ca
Tôi gọi Hoa của nước của nữ nhà văn Trầm Hương là “Hoa chữ trường ca”. Đây không phải sự tung hô tùy hứng, càng không phải lời khen dành cho tác phẩm của nhà văn đương đại tại TP.HCM. Hoa của nước đẹp nhưng không phải do tô điểm thành nên!
Xem thêm
Từ biểu tượng trong thơ đến việc tìm hiểu đặc trưng của thơ cổ điển, siêu thực
Khi tìm hiểu đặc trưng của các trào lưu (phong cách, trường phái) văn học, có thể bắt đầu từ các khái niệm gần gũi như hình tượng, biểu tượng... Bài viết này dùng các khái niệm này để lần lượt mở cánh cửa đi vào thế giới thơ cổ điển và thơ siêu thực.
Xem thêm
Ký ức trần thuật trong tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo
Tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo mở ra một thế giới ký ức, nơi những biến động của lịch sử, chiến tranh và đời sống hậu chiến được soi chiếu qua số phận một con người.
Xem thêm
Con khiếu rất linh
Nguyễn Linh Khiếu đã làm cho chính sử, một thứ đại lịch sử/đại tự sự, vỡ ra thành nhiều lịch sử, nhiều tiểu tự sự. Như dòng sông Hồng được tiếp nước từ các chi lưu lại chia nước cho các phân lưu để tạo thành một mạng lưới thủy văn. Mỗi dòng sông con đều bắt đầu câu chuyện của riêng nó. Một lịch sử đời thường với những cảm quan phồn sinh sâu sắc, đồng thời là một tư duy phản biện lịch sử...
Xem thêm
Người sống với văn chương cùng thời
PGS-TS Hồ Thế Hà đọc Thi pháp truyện ngắn hiện đại của Bùi Việt Thắng, Nxb Thanh Niên, Hà Nội, 2020
Xem thêm
Đời vẫn xanh, tình vẫn xanh và thơ…
Bài đăng tạp chí Sông Hương, tháng 9/2026
Xem thêm