TIN TỨC

Đôi khi - Lỡ tay của nhà thơ Nguyên Hùng | Lệ Hồng

Người đăng : vctphcm
Ngày đăng: 2023-05-28 14:17:48
mail facebook google pos stwis
2011 lượt xem

Thơ đến với Nguyễn Nguyên Hùng khi còn rất trẻ. Tuy thơ không phải là cứu cánh, nhưng niềm đam mê với thơ đã tạo nên ca khúc TIẾNG HÁT EM vút cao cùng chất sinh viên đầy nhiệt huyết. Chàng tiến sĩ cùng nhiệt huyết ấy, chảy vào những công trình thủy với nguồn năng lượng tràn đầy. Chất thơ trữ tình ngấm vào anh ngày càng đậm sau qua năm tháng. Đến thời điểm nụ hoa vô ưu chín mùi bung tỏa, thơ lại tìm anh trong miền thức ngọt ngào. Cứ thế, Xứ Nghệ, mảnh đất ươm bao mầm nhân kiệt, lần nữa thả anh rong chơi cùng nắng gió, cùng tình yêu cái đẹp được hun đúc tự quê nhà.

Có lẽ ít nhà thơ nào mà hành trình vượt sóng lại mang về nhiều phù sa đến thế. Với hơn trăm bài thơ phổ nhạc, trong đó nhiều bài hát được yêu thích, đặc biệt ca khúc “Sóng không từ biển” đã đưa anh vào bờ cùng chất lãng tử phiêu diêu trọn vẹn. Nhà thơ Nguyên Hùng đã nén tất cả cảm xúc vào thơ như một lời nguyền. Từng ngôn ngữ thơ ẩn dưới cái nhìn thấu cảm của anh trên dặm trường non nước, đã cùng vi vu qua 6 tập thơ tình bảng lảng. Dấu ấn chìm nổi trong thơ là nỗi trở trăn về phận người, cùng nỗi lo canh cánh về màu xanh trên quê hương còn xanh mướt không…

Trong giới văn chương quê nhà có lẽ không lạ gì nhà thơ Nguyên Hùng, bởi sự nghiêm túc và cái tâm của người nghệ sĩ tài hoa, nhất là cái cười dễ dụ của anh. Dẫu nguồn cảm xúc trôi về đâu trong không gian tình ý, thì hồn thơ anh luôn thoát ra và tung cánh giễu cười.

Trong 108 đoản khúc thơ - tập thơ được xuất bản gần đây nhất, lạ lẫm về ý tưởng lẫn tuổi đời thơ đẫm tình. Những đoản khúc là những bài ca lỡ làng nhưng không vụn gãy. Cảm xúc trong thơ được xếp gọn nhẹ rồi tự ý thơ tung cánh bay đi.

Tôi thích nhất đoản khúc ĐÔI KHI - LỠ TAY của anh, đọc xong tôi bật cười lẫn ngỡ ngàng. Sự lắt léo trong cách cảm cái đẹp có màu tươi sáng lẫn trêu đùa, cợt nhưng không hề khiếm nhã, chỉ có thể là nhà thơ Nguyên Hùng. Anh hiện hình là một người đàn ông đa tình nhưng mực thước. Câu chữ nhảy nhót theo từng lúc anh lỡ tay rồi lại chơi vơi.

Chất lãng tử trong thơ anh xuôi qua dặm dài, có đôi khi bắt gặp nụ hồng anh ngơ ngẩn. Không xao xuyến rung động đâu thể là lãng tử. Không lỡ tay chạm vào gai hoa sao có thể đớn đau mà dâng trào cảm xúc. Sự độc đáo của thi ca không nằm ở nỗi buồn của gió, lăn tăn của sóng, bởi trong tận cùng của cái đẹp u hoài thì nụ cười thâm thúy luôn ẩn hiện chực chờ.

Đôi khi chợt ước vu vơ

Được làm nụ súng hé chờ giọt sương

Người nghệ sĩ có cái ước ao lạ kỳ! Chờ giọt sương trên mi mắt, hay trên tóc cho đẫm tình, thì anh lại ước được làm nụ hoa súng giữa đầm hương đêm. Ước thế có quá hư ảo không? hay cái vẩn vơ thi nhân đã ngấm vào hồn thơ anh đến mộng du sương trắng.

Đã thế, anh không dừng lại cái ham muốn mãnh liệt của ngắc ngư canh tàn, anh muốn bay! Bay cao bay xa thì tung cánh chim đại bàng đến non ngàn biển xanh hút mắt, chứ chỉ thèm được là đôi cánh Chuồn để nhẩn nhơ thôi ư! Có vẻ nhà thơ muốn nghỉ ngơi một tẹo, anh ước được trở về tuổi thơ tung tăng với cánh diều no gió. Đồng chiều mênh mông những vạt lúa vàng mẩy nghiêng chao, đôi vai anh nhẹ bẫng mỉm cười. Ta chợt đồng cảm với anh biết bao. Xa xa thấp thoáng dáng ai tựa mình!

Đôi khi ghen cả cánh chuồn

Nhẩn nha tìm bạn không buồn không lo

Có bao giờ chính ta - đôi khi cũng có những nỗi khát khao cháy bỏng nhỏ nhoi kiểu như: Vườn xuân ai ghé vào chơi/ cho thơm một tí lả lơi rồi về/ hoa cười bởi nắng không chê/ bởi mưa trút lá bộn bề giấc mơ.

Sự lỡ làng của duyên phận, hay của của chính cuộc đời ta đều là những chuyến đò tròng trành xuôi ngược.

Đôi khi lỡ một chuyến đò

Cả đời vô vọng ngóng chờ qua sông

Giấc mơ có bao giờ sánh đôi cùng hiện thực, nỗi khắc khoải chờ mong có bao giờ là tiếng cười viên mãn?

Đôi khi lỡ chạm gai hồng

Giật mình chợt nhớ mình trồng phong lan.

Rõ là nhà thơ ngoài chất lãng mạn của cốt cách ra, anh còn biết đôi khi lỡ tay thì nên dừng lại. Gai hồng đâu dễ mà đâm, tay ai tay ải quơ nhầm đáng không?

Với anh cái đẹp sẽ hiện hữu khi ta thấy nó đẹp, hiểu nó vì đâu mà được ươm mầm đến sắc đỏ thắm tươi. Nhưng anh cũng có cả một vườn phong lan đấy! Loài hoa thăng trầm cùng nắng gió, thời gian có quắt quay thì hoa Lan nguyện sẽ bung cánh đến chiếc nụ cuối cùng. Ra thế! Tay anh rút lại và để mỗi nàng về tỏa sắc hương trong vườn hoa của mình.

Ôi, cụ Nguyễn Du mà nghe được thì sẽ cười túm tím mà bảo rằng. “Mi đừng có chơi chữ với ta, mấy trăm năm trước hoa nào cũng duyên. Thúy Kiều hay với Thúy Vân, hoa nhường ép cả vành trăng thẹn thùa. Nhãi thơ với thẩn mà nghe cũng vui phết!”

Đâu đã hết, tôi đang sụt sùi vì cái duyên hài hước nổi chìm của anh chưa dứt, lại ngỡ ra.

Tình cờ gặp giữa đường hoa

Tỳ vai níu áo - chỉ là... vì đông!

Vì sao trong cõi trường yên ấy, ta chạm vào nhau khẽ khàng rồi lặng lẽ rời đi trong tiếc nuối. Vì cuộc hội ngộ sắc màu làm lóa mắt ta chăng, đông người nên choáng mới hay, níu vai kề má có là nên không?

Có thể nói trên mỗi đường chúng ta đi đều có hoa hồng cùng sỏi đá, gập ghềnh lót chân và ẩn núp. Chân không giẫm lên đất cho ta cảm giác được thấu hiểu đến tận cùng. Nhưng cũng rõ là bề mặt nào lại không có hố sâu ngập ngụa. Anh hoang mang! Chẳng một lý do nào có thể an ủi hoặc xoa dịu cái ngúc ngắc trong tâm tưởng của anh, của chúng ta. Nếu tình cờ mà phải lỡ tay, hãy niệm thần chú rằng, đường nhân gian đâu dễ mà qua, đò không bến đợi lặng lờ nhìn nhau… rồi nhà ai nấy về!

Về rồi mà vẫn:

Lỡ tay đụng phải cánh hồng

Gai đâm chẳng lẽ cam lòng đứng im?

Thì phải vậy chứ sao! Chẳng lẽ quay lại sinh sự với cố nhân?

Ôi nhà thơ thật quá quắt. Những ngôn từ đơn giản nhẹ nhàng mà xoáy vào cái cười lấp lửng. Những đoản khúc thơ ngắn gọn vô cùng lại nhẩn nhơ chòng ghẹo nhân gian. Sự chắt lọc được từ cái bung tỏa tình yêu với thơ phú của anh thật nồng nàn quyến rũ.

Thơ ru tình người, và anh đong đưa với thơ, khác gì anh lẫn vào đó một cõi riêng. Phiền muộn cùng tình yêu cái đẹp.

Anh đứng nhìn, hay chính là anh, kẻ làm thơ có nụ cười không dễ dụ tí nào đang ngắc ngứ?
 

ĐÔI KHI
 

Đôi khi chợt ước vu vơ

Được làm nụ súng hé chờ giọt sương

Đôi khi ghen cả cánh chuồn

Nhẩn nha tìm bạn không buồn không lo

 

Đôi khi lỡ một chuyến đò

Cả đời vô vọng ngóng chờ qua sông

Đôi khi lỡ chạm gai hồng

Giật mình chợt nhớ mình trồng phong lan.

 

LỠ TAY
 

Tình cờ gặp giữa đường hoa

Tỳ vai níu áo - chỉ là… vì đông!

Lỡ tay đụng phải cánh hồng

Gai đâm chẳng lẽ cam lòng đứng im?

                                         Nguyên Hùng.

                                                                            L.H

Bài viết liên quan

Xem thêm
Lược sử về văn học thế giới
Kể từ khi quan niệm “văn học thế giới” (World literature) hiểu theo nghĩa một bức tranh văn học tổng thể vượt lên trên ranh giới quốc gia, dân tộc được Goethe đề xướng vào năm 1827 cho đến nay, thuật ngữ này luôn nhận được sự quan tâm, bàn thảo của giới sáng tác, nghiên cứu văn chương toàn cầu.
Xem thêm
Thơ Kim Loan – Một phong cách sáng tác đáng quý
Nhà thơ Bùi Thị Kim Loan sinh năm 1977 tại xã Phú Chánh, huyện Tân Uyên, tỉnh Bình Dương cũ (nay thuộc phường Bình Dương, thành phố Hồ Chí Minh). Vùng đất quê chị vốn có bề dày lịch sử - văn hoá, là quê hương của các nhà văn, nhà thơ nổi tiếng: Bình Nguyên Lộc, Huỳnh Văn Nghệ… Hít thở bầu không khí thấm đẫm truyền thống cao đẹp của các thế hệ đi trước, Kim Loan nuôi dưỡng trong mình tình yêu văn chương và lòng đam mê sáng tạo. Kim Loan có sở trường viết tản văn và làm thơ, nhưng qua những gì đã thể hiện, chị dành nhiều thời gian và tâm huyết cho thơ hơn. Ngoài tập thơ Sương quỳnh vừa hé một nụ trăng, chị viết khá đều tay, thường có tác phẩm đăng trên báo Văn Nghệ, Văn Nghệ thành phố Hồ Chí Minh và các tờ báo, tạp chí của một số tỉnh, thành bạn.
Xem thêm
Đôi điều tâm đắc khi đọc tác phẩm của nhà văn Vũ Quốc Khánh và Bùi Ngọc Quế
Có thể khẳng định đề tài người lính, đề tài chiến tranh luôn luôn là một đề tài hấp dẫn và bất cứ ai yêu thích sáng tác đều có thể hướng tới cho dù đã từng tham gia hay chưa từng tham gia chiến tranh. Tuy nhiên với những người lính bước ra từ khói lửa chiến trường thì thường những trang viết của họ mang đậm nét chân thực vì họ tái hiện trải nghiệm qua những ký ức đằm sâu, những ký ức có thật mà họ trải qua hoặc đã chứng kiến đồng đội của mình trải qua. Bởi thế độ chân thực lớn hơn và sức lay động cũng lớn lao hơn vì có một thực tế tiếng nói chân thực dễ chạm đến miền cảm xúc nơi sâu thẳm trái tim độc giả! Con đường ngắn nhất của cầu nối cảm xúc là đi từ trái tim đến trái tim.
Xem thêm
Nhà thơ Bình Nguyên với sự trở lại của thơ nguyên nghĩa
Những năm cuối thế kỷ 20, làng thơ Việt đón nhận một nhà thơ sâu xa lý và chứa chan tình, nói như nhà thơ Bế Kiến Quốc”Điều tôi muốn nói kỹ hơn là sự mới mẻ của thơ trẻ trong ý tưởng, trong cảm xúc. Tôi chỉ lấy dẫn chứng, một cách ngẫu hứng, bài thơ Mây trắng bay của Bình Nguyên (VNT số 2/1998): Con sinh ra mây trắng đã bay rồi/ Có phải mây trắng đã bay rồi khi mẹ bây giờ như chưa là mẹ/ Nhưng mẹ ơi, tóc mẹ làm sao lại thành mây trắng/ Có phải mẹ sinh ra mây trắng đã bay rồi.
Xem thêm
Thế giới trẻ thơ trong tập “Có phải cô là nắng?” của Phan Thanh Tâm
Có phải cô là nắng? là một tập thơ chất lượng, ngôn từ trong sáng, giản dị, đề tài phong phú. Bên cạnh những bài ngắn gọn, hình thức như thể loại vè dân gian là những bài thơ 5 chữ, 6 chữ chỉn chu về vần, nhịp, giàu nhạc tính.
Xem thêm
Khúc tri ân về người lính trong thơ Trần Ngọc Phượng
Nhân dịp Ngày Thương binh Liệt sĩ 27/7, khi ký ức chiến tranh trở về trong tâm thức dân tộc với tất cả sự thiêng liêng và lắng sâu, thơ Trần Ngọc Phượng lại ngân lên như một tiếng nói trầm tĩnh của lòng tri ân và chiêm nghiệm.
Xem thêm
Lớn lên cùng yêu thương, thật thà
Bền bỉ, khiêm nhường như một chú ong, nhà thơ nữ Phan Thanh Tâm – Hội viên Hội Nhà văn TP HCM, trong 9 năm qua (2017-2026) đã xuất bản được 9 tập thơ và truyện ngắn (bình quân mỗi năm một tập)
Xem thêm
Với tác giả “Khúc hát sông quê”
Nhà thơ Lê Huy Mậu chậm rãi pha cà phê mời khách, ân cần hỏi thăm công việc của từng người rồi vừa từ tốn, vừa nhiệt thành nói về chuyện nghề, chuyện đời. Tôi hiểu đó là những điều nhà thơ chắt lọc từ những năm tháng ông đã cống hiến sức lực tài năng và tâm huyết của mình để góp phần xây dưng nền văn học nghệ thuật và đội ngũ văn nghệ sỹ tỉnh nhà. Thi thoảng, ông dừng lại vài giây nhìn chị Thu như chờ sự xác nhận của vợ. Cảm giác như giữa họ có sự hiểu biết và đồng cảm sâu sắc, và đối với họ, trên đời này chẳng có gì đáng phải lưu tâm ngoài nghĩa tình với quê hương, đất nước, bạn bè, người thân và tình yêu thơ ca, nghệ thuật.
Xem thêm
Thi tướng Huỳnh Văn Nghệ: Thơ và cuộc đời chiến đấu
Với Thi tướng Huỳnh Văn Nghệ, tay bút và tay súng, tâm hồn thơ và tư tưởng chiến thuật, chiến lược luôn hòa quyện và tương tác với nhau như một thể thống nhất. Điều đó tạo nên hồn cốt, phong cách đặc biệt của thơ ông. Bằng những câu thơ vừa giàu tính hiện thực vừa đậm chất lãng mạn, Huỳnh Văn Nghệ đã làm sống dậy không khí một thời kỳ cách mạng hào hùng của dân tộc. Trong các sáng tác của ông, cảm xúc thơ cũng được kết hợp hài hoà với âm hưởng và sắc thái của hội hoạ, điện ảnh, âm nhạc…, làm cho hiện thực cuộc sống được đưa vào tác phẩm càng thêm sống động.
Xem thêm
Có một mảnh ghép khác về người lính trong tập truyện ký “Rừng đói” của nhà văn Trần Khởi
Nhà văn Trần Khởi sinh năm 1946 là Hội viên Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Quảng Trị. Anh là một nhà văn chiến sỹ, có 10 năm sống và chiến đấu tại chiến trường khu 5. Anh đã xuất bản 3 tập thơ và nhiều tập truyện ký. Truyện ký viết về chiến tranh của anh chân thực, thu hút người đọc, trong đó tập truyện ký Cha và con lính trận
Xem thêm
Những món nợ hữu hình và vô hình muốn trả cũng không bao giờ trả được
Bùi Việt Mỹ là nhà thơ luôn gắn bó với cuộc sống và con người bằng tâm tình hiến dâng và khát vọng yêu thương thành thật. Anh không bao giờ nhìn đời bằng con mắt bàng quan vô trách nhiệm. Trái lại, anh rất nghĩa ân và quan tâm đến mối quan hệ cao đẹp giữa con người với con người và giữa con người với thiên nhiên, vũ trụ. Toàn bộ thế giới thơ anh từ Vườn nắng (1992) đến Những luống cày vắng mùa (2010), đặc biệt là tập thơ xuất bản gần nhất Ký ức ngoại thành (2025), anh đều hướng về con người và cảnh vật với tình yêu thương, nhân ái trong từng mối quan hệ cụ thể để biết mình là ai, mình tồn tại như thế nào giữa thiên nhiên và giữa bao bộn bề, phức tạp của nhân sinh - thế sự. Có nghĩa là anh luôn thao thức và âu lo đến vấn đề đạo đức, sinh thái và sự lựa chọn hành vi sống của mỗi chủ thể hiện sinh trước mọi biến đổi của con người và xã hội. Chùm thơ 02 bài mới nhất của Bùi Việt Mỹ: Khoảng gió nắng và Nợ vô hình thể hiện sự âu lo hiện sinh và tinh thần đạo đức ấy đối với từng sinh thể và sinh mệnh trong xã hội và môi sinh mà tôi đồng cảm, tiếp nhận.
Xem thêm
Châu Đăng Khoa khắc khảm thơ sau từng suy tưởng
Không chỉ là một guitarist hàng đầu Việt Nam, nhạc sĩ Châu Đăng Khoa còn là một cây bút đa tài. Ông đã xuất bản hai tập thơ (Eo óc cung bậc, 2015; Lúc guitar ngủ, 2019) và một số truyện ngắn đăng trên các báo, nay sắp ra mắt bạn đọc một số thi phẩm: Giấu hoa trong cỏ, Lác đác đời vui…
Xem thêm
Nhân đọc một số bài thơ trong tác phẩm “Đồng dao lúng liếng” của nhà thơ Nguyễn Ngọc Khương
Trong dòng chảy của thơ thiếu nhi hôm nay, điều khó nhất đối với những người cầm bút không phải là viết cho trẻ em bằng những câu chữ đơn giản, mà là viết sao để giản dị mà không hời hợt, ngộ nghĩnh mà không dễ dãi, hồn nhiên mà vẫn có chiều sâu nhân văn.
Xem thêm
Như những tinh khôi
Vương Thi, hội viên Hội Nhà văn Thành phố Đà Nẵng vừa cho ra đời tập tản văn Vì rứa mà thương” (NXB HNV quý 4/2025). Tập sách chào đời vào những ngày cuối năm âm lịch bận rộn. Rồi cũng vì bận rộn mà nó đến với tôi khá muộn. Song là một trễ muộn để bận bịu. Đọc một mạch tập tản văn, cứ đầy đặn, ủ chín, lên men một tình yêu quê xứ. Một vòng tay ôm, một môi hôn dịu dàng bịn rịn dành cho xứ Quảng.
Xem thêm
Tuổi trẻ và hành trang vào đời của nhà văn Nguyên Cẩn
Có lẽ từ lâu rồi, xã hội đương đại chúng ta thiếu trầm trọng về: dinh dưỡng tâm hồn làm thế nào để các em thể hệ trẻ có tiềm lực dinh dưỡng tinh thần, biết yêu thương người khốn khổ, giúp đỡ kẻ yếu và biết sẻ chia cảm xúc. Đây là vấn đề không khó, chẳng phải dễ nhưng phải nhìn thấy và đồng lòng cả hệ thống giáo dục, gia đình lẫn chính phủ.
Xem thêm
Con mắt tỉnh thức trong tùy bút Phan Trang Hy
Bằng ngôn từ dung dị, mang đậm hơi thở miền Trung, cách hành văn của Phan Trang Hy có sự kết hợp tự nhiên giữa ngôn ngữ trữ tình hoài niệm và các từ ngữ địa phương mộc mạc. Lối kể chuyện thủ thỉ như đang tâm tình giúp thu hẹp khoảng cách với độc giả, biến những trăn trở cá nhân thành tiếng lòng chung của nhiều người. Sự kết hợp giữa chất thơ và chất thiền là nét dung hòa độc đáo, định hình nên bản sắc văn xuôi của Phan Trang Hy. Sự giao thoa này biến mỗi trang tản văn hay truyện ngắn của ông không chỉ là những ghi chép hiện thực, mà trở thành những khoảng lặng thẩm mỹ, đưa người đọc vào thế giới của sự thanh lọc và tỉnh thức.
Xem thêm
Nhà thơ Nguyễn Vĩnh Bảo lặng lẽ rót đầy trầm tư...
Nhà thơ Nguyễn Vĩnh Bảo sinh ra ở Hải Phòng, lớn lên rồi tha hương lập nghiệp tận phương Nam, nơi thành phố Hồ Chí Minh – chốn mà nhịp sống công nghiệp luôn vội vã, thôi thúc con người chẳng mấy phút nghỉ ngơi.
Xem thêm
“Nghe mùa thay lá” và cảm thức hiện sinh trong thơ Hoàng Thân
Không phải ngẫu nhiên trong tập thơ Nghe mùa thay lá (Nxb. Hội Nhà văn, 2026), Hoàng Thân lại chọn thi phẩm “Bể dâu” mang ý nghĩa mở đầu như một “tuyên ngôn sống” của thi nhân về cảm nhận trước sự vận chuyển của không - thời gian trong vũ trụ mông mênh và phận số con người giữa cõi vô thường ở chốn nhân gian.
Xem thêm
Tô Hoài – người lưu giữ linh hồn đời sống Việt Nam bằng văn chương
Về phong cách viết về loài vật của Tô Hoài, nhiều công trình nghiên cứu chỉ ra rằng văn Tô Hoài nhân hóa một cách tự nhiên và giàu sức tưởng tượng. Loài vật trong truyện ông được gắn tính cách, tâm lý như con người nhưng vẫn giữ đúng đặc điểm sinh học tự nhiên. Điều này tạo nên cảm giác chân thật cho người đọc. Ngôn ngữ truyện của tác giả Dế Mèn phiêu lưu ký sinh động, giàu khẩu ngữ dân gian. Lời thoại linh hoạt, dí dỏm, tạo được cảm giác gần gũi với thiếu nhi mà vẫn hấp dẫn người lớn. Tác giả Nguyễn Sen có cách quan sát tinh tế thế giới tự nhiên, tích lũy kiến thức thực tế về đời sống côn trùng rất chính xác. Qua đó, ông không chỉ sáng tạo truyện cho thiếu nhi, mà còn gửi gắm triết lý nhân sinh nhẹ nhàng, sâu sắc. Nhà văn Nguyên Hồng từng nhận xét: “Tô Hoài đã mở ra cả một thế giới mới trong văn học thiếu nhi Việt Nam”.
Xem thêm
Sức hấp dẫn trong thơ Hai - cư của Nhật Bản
Trong vườn hoa thi ca của nhân loại, có nhiều loài hoa thơm ngát, thơ Hai-cư là bông hoa có hương sắc thật đặc biệt. Được hình thành từ thế kỷ XVI – XVII, thơ Hai - cư là thể thơ truyền thống, là niềm tự hào của đất nước xứ hoa anh đào – Nhật Bản. Thể thơ này có vị trí và giá trị quan trọng trong nền văn học Nhật Bản. Với hình thức ngắn ngọn, cô đọng nhất so với các thể thơ khác trên thế giới, thơ Hai-cư thường biểu hiện những rung cảm, cảm xúc của con người trước sự giao cảm với thiên nhiên thông qua những hình ảnh trong sáng, giản dị nhưng mang nhiều ý nghĩa sâu sắc.
Xem thêm