TIN TỨC

Hà Vinh Tâm – Người đan những giấc mơ

Người đăng : nguyenhung
Ngày đăng: 2022-01-21 19:15:00
mail facebook google pos stwis
4266 lượt xem

VÕ TẤN CƯỜNG

Đọc và nghiền ngẫm tập thơ Đan những giấc mơ của Hà Vinh Tâm do Nhà Xuất bản Hội Nhà văn xuất bản năm 2018, tôi cảm nhận và hình dung về sự giăng mắc, đan cài về cảm xúc, tâm trạng và sự suy tưởng của bản thể nhà thơ trong những giấc mơ. Nhà thơ là người đi bằng đôi chân trần giữa cõi trần thế nhưng trong quá trình sáng tạo thơ lại có sự thăng hoa về cảm xúc tâm hồn, thêu dệt hình tượng thơ thành những giấc mơ chất chứa khát vọng và niềm tin, hạnh phúc và đau khổ…

Nhà thơ Hà Vinh Tâm

Bề nổi của tập thơ Đan những giấc mơ là những đề tài liên quan đến vẻ đẹp tâm hồn, tính cách của con người và sự vật giữa đời thường. Bản thể của nhà thơ trong những bài thơ của Hà Vinh Tâm thường có sự tương quan và mâu thuẫn giữa thực và mộng, giữa đời thường và khát vọng, giữa sự mê đắm của cảm xúc và sự sắc lạnh của lý trí. Những giấc mơ trong thơ đã giúp chị hóa giải sự giằng xé, mâu thuẫn trong tâm trạng của chủ thể trữ tình. Những giấc mơ trong thơ của Hà Vinh Tâm không đứng riêng lẻ, tách rời nhau mà có sự hòa quyện, đan xen. Những giấc mơ trong thơ của chị có sự bén rễ giữa hiện thực đời thường nhưng vẫn xanh tươi tỏa bóng mát giữa tâm hồn:

Rút ngược lòng tôi đan những giấc mơ
Bắt đầu từ đôi mắt trong veo
Và tiếng trẻ bi bô tập nói…
Và tôi tin không có ngày tận thế
Sắc cầu vồng sẽ có sau cơn mưa.

(Đan những giấc mơ)

Xuyên suốt tập thơ, chủ thể trữ tình trong từng bài thơ của Hà Vinh Tâm giống như người phụ nữ dệt tầm gai để đan thành những tấm thảm của giấc mơ. Những giấc mơ trong thơ của chị được đan bởi những sợi chỉ của tâm trạng, cảm xúc và những chất liệu liên quan đến con người, sự vật giữa đời thường mà chị từng yêu mến, gắn bó. Ở một số bài thơ tình, nhà thơ thường khắc họa sự biến đổi vi tế về tâm trạng của người phụ nữ đang yêu trong mối tương quan với sự vật, người yêu và bối cảnh thiên nhiên:

Hoa khế cứ dịu dàng
Nơi góc vườn chờ đợi
Mà sao anh chưa tới
Thương hoài những cánh hoa?
……
Hoa khế đã lụi tàn
Nơi góc vườn chờ đợi
Mà sao anh không tới
Tím đầy nỗi nhớ mong?

Hoa khế chẳng còn nữa
Góc vườn thành… mênh mông!

(Góc vườn chờ đợi)

Bìa tập thơ “Đan những giấc mơ” và tập tiểu luận “Ẩn số của ngôn từ” của Hà Vinh Tâm

Hà Vinh Tâm thường khắc họa sự mong manh, ngắn ngủi của tuổi xuân trong cuộc đời của người phụ nữ. Sự vô tình của người yêu trong mối quan hệ tình yêu đã để lại nỗi đau trong trái tim của người con gái. Tuy nhiên, chính sự cô đơn và nỗi đau lại giúp người con gái trưởng thành và nhận ra chính mình:

Mùa qua đi người quên ở lại
Em dệt mùa con gái… không anh!

(Mùa con gái)

Trữ lượng cảm xúc, tâm trạng trong từng câu thơ của Hà Vinh Tâm mỏng và ngắn như một hơi thở nhưng lại có sức gợi, sức lay động đối với tâm hồn của người đọc. Thơ của chị đã thâu tóm được vẻ đẹp của sự vật mong manh, ngắn ngủi nhưng lại hàm chứa điều kỳ diệu của sự sống, sự sinh sôi bất tận:

Ngón chân em chạm
Một vầng trăng run…
……
Một người em đợi
Một đời em mơ!

(Chạm)

Một phút cầm tay là muôn ngàn phút nhớ
Nụ hôn sợt qua găm ký ức xao lòng

(Dặn lòng)

Những phút giây suýt lạc… nẻo về
Em rùng mình
Trong làn hương lặng lẽ…

(Bất chợt)

Bản thể của nhà thơ đã hóa thân thành giấc mơ. Giấc mơ và đời thường trong thơ của Hà Vinh Tâm có sự giăng mắc, hòa quyện không còn ranh giới, khoảng cách:

Em như một giấc mơ
Vỗ về khung trời nhớ
Bần thần bàn tay nhỏ
Đa mang trước cuộc đời

(Mưa và điều ước)

Hành trình sáng tạo thơ của Hà Vinh Tâm đang là sự bắt đầu với bao hăm hở, đam mê và cả sự băn khoăn, do dự trước con đường thơ đầy hấp dẫn và chông gai. Hầu hết những bài thơ của Hà Vinh Tâm đều mang vẻ đẹp tự nhiên, trong trẻo về cảm xúc, ngôn từ giàu tính biểu cảm và cấu trúc câu thơ theo kiểu thơ tự do có sự thong thả, buông lỏng về nhịp điệu. Hà Vinh Tâm có một số câu thơ hay nhưng vẫn chưa có một bài thơ hay trọn vẹn. Tứ thơ trong nhiều bài thơ của chị thường mỏng về ý tứ, chưa đạt được độ sâu về triết lý nhân sinh, chưa có sự vạm vỡ về hình tượng thơ và sự thăng hoa của cảm xúc. Theo tôi, do nhiều nguyên nhân, có lẽ Hà Vinh Tâm chưa có sự dấn thân quyết liệt và triệt để trong công việc sáng tạo thơ ca. Tôi tin, bằng phẩm chất tâm hồn của một nhà thơ và sự đam mê sáng tạo, chị sẽ có sự đột phá và định hình về phong cách thơ ở những tập thơ mới.

Mỹ Tho, tháng 11.2018.

Bài viết liên quan

Xem thêm
“Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”: Sự cộng hưởng từ tư tưởng tôn hiền đãi sĩ
Chương trình Ngữ văn lớp 10 tập 1, Bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” do thầy PGS.TS. Phan Huy Dũng chủ biên có trích đoạn: “ Hiền tài là nguyên khí của quốc gia” của Tiến sĩ Thân Nhân Trung. Đây là văn bản thứ ba nằm trong chủ đề: nghệ thuật thuyết phục trong văn nghị luận của cuốn sách. Đoạn trích này, có thể coi là áng văn nghị luận mẫu mực của văn học Trung đại Việt Nam. Bên cạnh những giá trị về mặt nội dung lẫn nghệ thuật thuyết phục của đoạn trích, có lẽ, dư vị của văn bản này đọng lại trong lòng người đọc chính là tư tưởng trọng hiền đãi sĩ được cộng hưởng từ Thân Nhân Trung và vị vua tài cao, đức độ - Lê Thánh Tông.
Xem thêm
“Biển thức trong phố” hay nhà thơ Nguyên Hùng đã mang Trường Sa về đất liền
Từ những bài thơ viết sau chuyến đi Trường Sa của Nguyên Hùng, nhà thơ Xuân Trường chia sẻ cảm nhận về hình ảnh biển đảo, người lính và cuộc sống nơi đầu sóng ngọn gió được tái hiện qua những vần thơ. Bài viết đồng thời đề cập đến cảm hứng sáng tác và một số nét nghệ thuật trong thơ Nguyên Hùng về đề tài biển đảo.
Xem thêm
Sức sáng tạo của văn chương
Đời thừa là một trong những tác phẩm xuất sắc và tiêu biểu của Nam Cao về để tài người trí thức tiểu tư sản trước Cách mạng tháng Tám. Đó là câu chuyện về sự giằng xé đến bị kịch của một nhà văn giàu khát vọng nhưng đồng thời cũng là một tuyên ngôn nghệ thuật có giá trị. Qua nhân vật Hộ - nhân vật nhà văn trong tác phẩm – Nam Cao đã gởi gắm những suy tư và những quan niệm sâu sắc của mình về nghề văn và sứ mạng của người cầm bút chân chính. Ông viết “Văn chương không cần đến những người thợ khéo tay làm theo một vài kiểu mẫu đưa cho. Văn chương chỉ dung nạp được những người biết đào sâu, biết tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi, và sáng tạo những gì chưa có”.
Xem thêm
Văn hóa Việt trong tâm thức những người con xa xứ qua tuyển thơ “Về cùng nước Việt của ta”
Ngày 7/11/2026, tại Đại sứ quán Việt Nam ở Liên bang Nga, tuyển thơ “Về cùng nước Việt của ta” của 10 tác giả thuộc Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam tại Liên bang Nga sẽ chính thức ra mắt.
Xem thêm
​Nhân vật văn học của Đặng Hoàng Thám, những thông điệp sâu sắc
Với hai mươi ba truyện ngắn, cùng đa dạng nhân vật ở mọi ngành nghề, tầng lớp, “Lửa và trái tim” đã thuyết phục người đọc về tính khách quan cho sự phản ánh đời sống-xã hội và cả tâm tư con người bằng sự khéo léo và linh hoạt của điểm nhìn ở ngôi kể thứ ba. Từ “Trăng phía sau đình”, “Về từ cõi khác”, “Mua văn bán chữ”, “Trên đồi cỏ tranh” hay “Mưa trái mùa”... mỗi câu chuyện là một lát cắt sinh động của đời sống, nơi mỗi người đều có số phận và lý tưởng của riêng mình. Và điều đáng nói, họ đều hướng về cộng đồng, hướng về sự phát triển bản thân trên nền tảng của đạo đức và sự cống hiến, điểm mà tôi trân trọng ở ngòi bút này.
Xem thêm
Tìm về lời rạ rơm – Bến trú ngụ của những bão giông đời người
Bài thơ khép lại trong một dư âm ngân vang, ngọt ngào và kết tinh thành một triết lý sống sâu sắc: “Bồng bềnh cánh võng thơ ngây / Ngân nga lời mẹ tháng ngày con vin”. Hình ảnh “cánh võng bồng bềnh” và tiếng “ngân nga” của lời ru đưa con người trở về trọn vẹn với những năm tháng tuổi thơ êm đềm. Đặc biệt, từ “vin” được xem là một nhãn tự, một nốt nhấn xuất sắc của toàn bài. Con không chỉ vin vào tay mẹ, vin vào vành võng để tập đi trong quá khứ, mà ở hiện tại và tương lai, con đang “vin” vào lời mẹ, vin vào những giá trị đạo đức, vào cái nôi văn hóa quê hương để đứng vững trước những cạm bẫy, sóng gió của cuộc đời.Thể thơ lục bát ở hai câu cuối này đạt đến độ chín muồi của cảm xúc, uyển chuyển như một dòng sữa mát lành tưới mát tâm hồn người đọc.
Xem thêm
Thơ Lê Quang Vui – Sự giăng mắc giữa đời và đạo
hời thế giới phẳng, giữa thời đại tiêu dùng, con người đang chạy theo việc đáp ứng, thỏa mãn nhu cầu hưởng thụ và sở hữu những giá trị vật chất, thơ đang bị xem như thứ xa xỉ chỉ dành cho những người có tâm hồn mộng mơ và thi vị. Đối với công việc làm thơ, một số người làm thơ chỉ để tìm kiếm chút danh lợi hoặc để mua vui cho chính bản thân mình. Thế nhưng, trên thi đàn thơ Việt Nam đương đại vẫn còn những nhà thơ xem công việc sáng tạo thơ như một thiên chức mang vẻ đẹp thuần khiết và thiêng liêng. Ở đây, tôi muốn nói đến nhà thơ Lê Quang Vui, hội viên Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Đồng Tháp, một người đeo đuổi công việc sáng tác thơ đã hơn 40 năm. Nhà thơ Lê Quang Vui được một số văn nghệ sĩ đánh giá rằng ông đang giữ kỷ lục về số lượng tác phẩm với hơn 15.000 bài thơ đã sáng tác và 15 tập thơ đã xuất bản.
Xem thêm
Nhà thơ Vương Trọng – Cá tính thơ trong con người xứ Nghệ
Đối với cánh văn chương 7x chúng tôi ở Văn nghệ Quân đội, nhà thơ Vương Trọng không chỉ rất gần gũi mà ông còn là tấm gương về sáng tác, công tác và các ứng xử trong cuộc sống đời thường. Ông là điển hình cho phẩm chất của người xứ Nghệ: mạnh mẽ, kiên cường, có chính kiến rõ ràng và rất quyết liệt trong bảo vệ chính kiến đó, nhất quán từ lời nói đến hành động, rất biết nặng nhẹ trong đời sống và càng biết thật giả trong văn chương. Được tiếp nối các ông trong khu vực công tác và sáng tác ở Văn nghệ Quân đội là may mắn với chúng tôi. Chúng tôi luôn kính trọng thế hệ nhà văn chống Mỹ trong đó có Vương Trọng và lấy làm tấm gương để soi chiếu chính mình. Càng đọc các bài thơ đã thuộc làu từ tấm bé, nhiều khi còn quên mất tên tác giả Vương Trọng chúng tôi càng hiểu rằng, giá trị trước hết và lâu bền của thơ ca chính là thơ ca luôn trực tiếp phục vụ đời sống con người, ở những khúc quanh bước ngoặt, ở những thân phận thua thiệt đã hằn lên từ nghìn năm lịch sử đến hôm nay. Những câu chuyện như thế khi vào thơ Vương Trọng đã được đẩy lên ở một tầng mức thẳm sâu, đớn đau tột cùng mà cũng tận cùng vẻ đẹp của sự hi sinh của con người Việt Nam đã đi vào thơ ca sử sách.
Xem thêm
Bích Thu - Người đồng hành cùng tiểu thuyết Việt Nam hiện đại
Bích Thu là một trong rất ít những nhà phê bình văn học nữ hiện còn miệt mài với những trang viết về văn chương Việt cho đến ngày nay. Thơ và văn xuôi là hai thể loại mà chị theo dõi và luôn đồng hành cho đến những thập niên đầu của thế kỷ XXI để nhận diện thi pháp tác phẩm và tác giả tiêu biểu, sau đó là tổng kết, chỉ ra diện mạo, đặc điểm chung cho cả phong trào qua các giai đoạn, nhất là giai đoạn từ Đổi mới đến nay.
Xem thêm
Thơ Lê Văn Sự - Tiếng thơ của vùng ký ức
Lê Văn Sự, nguyên là giáo viên dạy toán, nhưng tâm hồn thơ dào dạt, làm nên những vẻ đẹp “phi logic” của ngôn ngữ thơ. Không “đại ngôn”, nhưng phải nói rằng, anh là một nhà thơ “toàn tòng”. Cho đến nay, Lê Văn Sự đã xuất bản 11 tập thơ, trong số 12 tác phẩm đã công bố của anh. Anh là tiếng thơ cất lên từ làng bước ra xa lộ, nâng niu, đắm đuối ký ức.
Xem thêm
Thơ Trương Trọng Nghĩa từ góc nhìn phê bình sinh thái
Hành trình sáng tạo tuy chưa dài và còn nhiều dự cảm, nhưng Trương Trọng Nghĩa đã tự khẳng định tâm thế và tâm cảm của mình để hình thành chất thơ và thi pháp cá nhân. Thơ anh nặng sâu tình người, tình quê hương, xứ sở. Và trong quá trình đô thị hóa của xã hội Việt Nam thời hiện đại, nó giúp nhà thơ và giúp người đọc tìm về nguồn cội để được sống lại trong không - thời gian sinh thái thiên nhiên và sinh thái nhân văn trong sáng, thanh bình cho mỗi phận người và mỗi kinh nghiệm quan hệ người
Xem thêm
Trương Nam Hương – Thi sĩ tuổi Mèo với những câu thơ đẹp như nỗi buồn
Thơ Trương Nam Hương tài hoa mà đằm thắm, đau đáu với mẹ cha, quê nhà và những ân tình không thể nguôi quên. Nhân sinh nhật lần thứ 63 của nhà thơ (23/10/1963 – 23/10/2026), Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu bài viết của Lê Huy Hòa như một món quà thân tình gửi đến anh – người thi sĩ vẫn bền bỉ gìn giữ những miền xanh trong trẻo của tâm hồn.
Xem thêm
Ấm áp những nụ cười trong tập thơ “Có phải cô là nắng” của Phan Thanh Tâm
Có phải Cô là nắng là tác phẩm thứ 9 và Tuyển tập thơ thứ 2 viết cho thiếu nhi của Nhà văn Phan Thanh Tâm. Tập thơ có 50 bài thơ đề cập đến nhiều chủ đề với cái nhìn dễ thương của trẻ thơ.
Xem thêm
Thơ ca và những tấm lòng đồng điệu trong buổi ra mắt sách của Phan Thanh Tâm
Bởi suy cho cùng, những hạt nắng đẹp nhất trong thơ thiếu nhi chính là những hạt nắng được gieo vào tâm hồn trẻ nhỏ.
Xem thêm
Tôi gọi Hoa của nước là hoa chữ trường ca
Tôi gọi Hoa của nước của nữ nhà văn Trầm Hương là “Hoa chữ trường ca”. Đây không phải sự tung hô tùy hứng, càng không phải lời khen dành cho tác phẩm của nhà văn đương đại tại TP.HCM. Hoa của nước đẹp nhưng không phải do tô điểm thành nên!
Xem thêm
Từ biểu tượng trong thơ đến việc tìm hiểu đặc trưng của thơ cổ điển, siêu thực
Khi tìm hiểu đặc trưng của các trào lưu (phong cách, trường phái) văn học, có thể bắt đầu từ các khái niệm gần gũi như hình tượng, biểu tượng... Bài viết này dùng các khái niệm này để lần lượt mở cánh cửa đi vào thế giới thơ cổ điển và thơ siêu thực.
Xem thêm
Ký ức trần thuật trong tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo
Tiểu thuyết Trước bình minh của Trần Thị Hảo mở ra một thế giới ký ức, nơi những biến động của lịch sử, chiến tranh và đời sống hậu chiến được soi chiếu qua số phận một con người.
Xem thêm
Con khiếu rất linh
Nguyễn Linh Khiếu đã làm cho chính sử, một thứ đại lịch sử/đại tự sự, vỡ ra thành nhiều lịch sử, nhiều tiểu tự sự. Như dòng sông Hồng được tiếp nước từ các chi lưu lại chia nước cho các phân lưu để tạo thành một mạng lưới thủy văn. Mỗi dòng sông con đều bắt đầu câu chuyện của riêng nó. Một lịch sử đời thường với những cảm quan phồn sinh sâu sắc, đồng thời là một tư duy phản biện lịch sử...
Xem thêm
Người sống với văn chương cùng thời
PGS-TS Hồ Thế Hà đọc Thi pháp truyện ngắn hiện đại của Bùi Việt Thắng, Nxb Thanh Niên, Hà Nội, 2020
Xem thêm
Đời vẫn xanh, tình vẫn xanh và thơ…
Bài đăng tạp chí Sông Hương, tháng 9/2026
Xem thêm