TIN TỨC
  • Truyện
  • Khói Nước Bến Quê – Truyện ngắn Huỳnh Văn Trọng

Khói Nước Bến Quê – Truyện ngắn Huỳnh Văn Trọng

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2026-08-19 17:43:26
mail facebook google pos stwis
914 lượt xem

​(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Sau ngày đám tang, chiếc ghe gỗ sến to lớn không còn ai lái nữa. Nó cứ nằm lặng lẽ buộc nơi cọc tre trước bến sông quê. Mưa nắng gặm nhấm, những vạt ván gỗ bắt đầu mục dăm, nước sông lờ lợ ngấm dần qua kẽ hở. Lạ kỳ thay, người ta nhìn ra mũi ghe thì thấy lớp sơn màu rực rỡ ngày nào đã phai nhạt, cặp mắt ghe đen lánh vốn đanh thép nhìn sóng dữ nay như đờ đẫn, tróc từng mảng vôi, hằn lên những vệt nước mưa đọng lại chảy dài như hai hàng nước mắt. Cặp mắt ghe dường như cũng buồn theo, vô hồn khi biết người chủ tri kỷ của mình đã vĩnh viễn về với miền đất lạnh.

 

Ảnh minh họa. Nguồn internet

 

Năm đó, dòng sông trước làng rộng lắm, mùa nước nổi cuồn cuộn đỏ quạch màu phù sa, chảy mạnh qua từng rặng bình bát ven bờ. Người trong xứ không ai là không biết ông Út Hoàng Hôn và chiếc ghe gỗ sến to đùng, vững chãi như một ngôi nhà di động trên mặt nước. Cái tên nghe là lạ, người ta bảo do ông sinh ra đúng lúc mặt trời lặn gạt bóng rực đỏ xuống sông, mà cũng phải, cả đời ông dường như cứ gắn chặt với những buổi chiều tà, bóng dáng hao gầy đứng ở lưng chừng con sóng.

​Chiếc ghe của ông Út là loại ghe bầu lớn, bản rộng, mạn cao. Phía trước mũi ghe, ông sơn một cặp mắt ghe tròn xoe, lòng đen lánh nổi bật trên nền sơn đỏ, vừa để “nhìn đường chỉ lối” theo tục cổ của dân đi hồ, vừa như thần hộ mệnh giữ cho chuyến đi luôn bình an. Ghe không bọc sắt, chẳng gắn máy lớn bốc hỏa, chỉ có tiếng máy đuôi tôm rầm rập tạch tạch đều đặn, đằm thắm mỗi lần xuôi ngược.

​Không chỉ chở lúa, chở củi mướn, chiếc ghe sến nặng trịch của ông còn kiêm luôn việc chở cát đá xây dựng. Xóm này ngày xưa toàn nhà vách lá tạm bợ, hễ nhà nào gom góp được ít tiền định cất cái nhà gạch cho che mưa che nắng, ông Út lại hăng hái nổ máy ghe ra tận bãi đá ngoài huyện. Cát đá nặng trĩu làm mạn ghe chìm sát mặt nước, mồ hôi ông Út quyện với bụi cát làm lưng áo bạc màu dính chặt vào da. Cứ thế, từng chuyến cát, từng khối đá theo chiếc ghe ông Út cập bến, hóa thành những móng nhà vững chãi, dựng nên biết bao mái ấm kiên cố cho bà con trong xứ. Thù lao ông lấy lúc nào cũng ít hơn người ta một nửa, có khi gặp gia chủ túng thiếu quá, ông chỉ cười xềnh xệch, xua xua bàn tay chai sạn:

- Gà cùng một xóm, tốn tí dầu máy có là bao. Giúp mấy chú mấy cô có cái nhà lành lặn chui ra chui vào là tui mừng rồi. Bận tâm tiền bạc làm gì cho mệt cái đầu!

​Nhưng điều khiến xóm trên làng dưới kính trọng và khắc ghi nhất lại là những chuyến đò nghĩa tình đặc biệt. Ở cái xứ sông rạch chằng chịt này, nhà ai có tang, việc đưa người quá cố sang bên kia sông về nơi an nghỉ cuối cùng là cả một sự gian nan. Cứ mỗi lần nghe tiếng trống chầu vang lên dồn dập bên tả ngạn, không chờ ai gọi, ông Út Hoàng Hôn lại lặng lẽ xả dây neo, cẩn thận buộc một dải vải trắng ngang qua mũi ghe, rồi từ từ tấp vô bến.

​Chẳng ai bảo ai, ông tự nguyện nhận việc “di quan”. Cả chuyến đi, ông cẩn trọng từng nhịp chèo, từng cú nhấn ga, giữ cho chiếc ghe to lớn đằm nhất có thể, không một tí chao đảo để linh cữu người nằm xuống được êm chèo mát mái. Xong việc, gia chủ nước mắt ngắn dài gửi tiền bồi dưỡng, ông nhất quyết gạt tay, xoa đầu mấy đứa nhỏ góa phụ:

- Sống nhờ xóm làng, chết về với đất. Nghĩa tử là nghĩa tận, lấy tiền này tui ăn sao trôi.

​Rồi thời gian như dòng nước chảy mãi không lui. Cả đời xuôi ngược trên sóng nước, sức vóc ông Út yếu dần theo từng mùa nước nổi. Một chiều thu muộn, đúng lúc ánh hoàng hôn đỏ rực buông xuống trải dài trên mặt sông, ông lặng lẽ trút hơi thở cuối cùng trên chiếc chõng tre nhìn ra bến. Cả xóm kéo đến tiễn đưa người đàn ông trọn đời bao dung ấy, ai nấy đều rưng rưng giọt lệ.

​Sau ngày đám tang, chiếc ghe gỗ sến to lớn không còn ai lái nữa. Nó cứ nằm lặng lẽ buộc nơi cọc tre trước bến sông quê. Mưa nắng gặm nhấm, những vạt ván gỗ bắt đầu mục dăm, nước sông lờ lợ ngấm dần qua kẽ hở. Lạ kỳ thay, người ta nhìn ra mũi ghe thì thấy lớp sơn màu rực rỡ ngày nào đã phai nhạt, cặp mắt ghe đen lánh vốn đanh thép nhìn sóng dữ nay như đờ đẫn, tróc từng mảng vôi, hằn lên những vệt nước mưa đọng lại chảy dài như hai hàng nước mắt. Cặp mắt ghe dường như cũng buồn theo, vô hồn khi biết người chủ tri kỷ của mình đã vĩnh viễn về với miền đất lạnh.

​Rồi một buổi sáng sớm mây mù phủ kín mặt sông, người ta ra bến gánh nước thì thấy chiếc ghe đã lặng lẽ chìm xuống. Nước sông ôm trọn lấy thân ghe đồ sộ, chôn chặt nó xuống lòng bùn mịn, chỉ còn nhô lên mép mạn gỗ cùng cặp mắt ghe mờ ảo chìm dần dưới làn nước đục.

​Nhưng chẳng ai lôi chiếc ghe lên hay rã gỗ bán phế liệu. Mọi người ngầm hiểu và để chiếc ghe nằm yên ở đó, như một cái mốc kỷ niệm tạc vào lòng sông. Bây giờ, những đứa trẻ trong làng lớn lên, mỗi lần đi qua bến sông lúc chiều tà đều nghe người già chỉ tay xuống dòng nước lăn tăn sóng mà kể: dưới kia là chiếc ghe của ông Út Hoàng Hôn. Chiếc ghe ấy đã chở cát chở đá dựng nên bao mái ấm, chở biết bao chuyến hàng mồ hôi, chở cả những nghĩa tình trầm lặng đi qua bao mùa mưa nắng, để rồi nguyện chìm theo, nằm lại trọn đời bên người chủ cũ nơi bến sông quê.

H.V.T

Bài viết liên quan

Xem thêm
Bắt nạt chả có gì vui - Truyện ngắn thiếu nhi của Hoa Mai
Tiếp tục loạt bài được gửi tới từ Trại sáng tác tại Nha Trang, lần này Văn chương TP.HCM xin giới thiệu một sáng tác cho thiếu nhi của nhà thơ Hoa Mai - hội viên Hội Nhà văn TP.HCM và Hội Nhà văn Việt Nam.
Xem thêm
Đảo cô đơn - Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Những chú chim hải âu và chim mòng biển thấy trên thân hình cụ Quít một vệt sáng bình mình trong đôi mắt và lập tức ào ào đua nhau bay về phía lớp học tranh nhau hát ca. Còn Lan Nhi nhìn ở nơi chúng, xoè đôi cánh tay ra mỉm cười. Ngoài kia, biển lấp lánh xa mờ, chỉ thấy trên hòn đảo tiếng học bài e a trong mỗi buổi sớm tan lẫn trong tiếng gió vẫy gọi trên cây phong ba rung rinh chòm lá và những sắc bàng vuông xanh nõn tươi tắn đầu mùa.
Xem thêm
Chiếc nhẫn không đính đá – Truyện ngắn Chu Phương Thảo
Anh bước vào một tiệm vàng vào một chiều cuối thu trong đợt về phép thăm mẹ. Cửa tiệm nhỏ nằm sâu trong con phố cổ gần nhà anh, ánh đèn vàng buông xuống những ánh sáng ấm áp làm anh thấy bình yên đến lạ. Anh đứng rất lâu trước tủ kính, tim hồi hộp khi chọn một cặp nhẫn. Chiếc nhẫn trơn không đính đá, không khắc chữ vì đã có lần anh nghe người con gái anh thương thích một chiếc nhẫn như thế. Anh nhẹ nhàng cất chiếc nhẫn vào túi áo rồi bước ra khỏi tiệm hòa mình vào dòng người đang hối hả của phố xá và hình dung ra cảnh sẽ đeo vào tay người con gái ấy chiếc nhẫn vào một ngày trọng đại.
Xem thêm
Món nợ đời người – Truyện ngắn Mai Hoàng Hanh
Sau đám tang, căn nhà bỗng rộng ra. Cái chõng tre kê sát vách như thừa thêm một khoảng trống. Chiếc ấm trà vẫn nằm trên bàn gỗ, nhưng không còn ai gọi: “Mẹ nó ơi, pha tôi ấm trà”. Những chai rượu dưới gầm bàn đã được dọn đi. Mùi men cũng theo người chết mà tan dần.
Xem thêm
Vịt toi - Truyện cực ngắn của Lê Thanh Huệ
Nguồn: Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam, số 53 tháng 10/2026, trang 24
Xem thêm
Rời phố - Truyện ngắn Nguyễn Đúp Sật
Anh biết, thành phố này sẽ không bao giờ ngừng thay đổi. Những tòa nhà cao hơn sẽ tiếp tục mọc lên, bụi mịn sẽ còn phủ kín bầu trời trong những ngày đông tới, và áp lực cuộc sống sẽ không tự nhiên biến mất. Nhưng anh cũng biết rằng, ngay dưới lớp bê tông và khói bụi kia, Hà Nội vẫn sống — một nhịp sống âm thầm, kiên cường, và sâu thẳm. Và miễn là anh biết cách hít thở, biết chấp nhận những vết sẹo của cả thành phố và của chính mình, anh sẽ luôn tìm thấy một lối về giữa những mùa rời khỏi thành phố.
Xem thêm
Thềm nắng mưa bay - Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Tôi muốn biết thành phố của tôi đang nghĩ gì, muốn biết điều đó, tôi tìm cách để đi từ điểm này đến điểm khác, từ bến sông này sang bên kia sông, tôi đi xuống...Một con thuyền nằm gối bãi, mưa trùm kín cả mặt sông dày đặc như lớp sương mùa ảo ảnh...Tôi chỉ còn nghe thấy tiếng mưa đêm chảy tràn trên các nhịp cầu....
Xem thêm
Rừng Tràm Già – Truyện ngắn Lê Hoàng Kha
Việt quay lưng, tiếp tục bước đi dọc theo bờ kênh. Bóng anh kéo dài trên mặt nước, rồi tan vào bóng đêm. Không ai biết anh sẽ còn đứng ở đây bao lâu, chỉ biết có một người lính đang đi trong gió nhẹ, giữa một đường biên dài qua rừng tràm già.
Xem thêm
Ô cửa – truyện ngắn của Nguyễn Đúp Sật
Có những đêm Sài Gòn chìm sâu dưới đáy nước, người ta sống bằng thứ ánh sáng vay mượn từ ô cửa nhà người khác. Bà gánh trên vai không phải là rau đắng, mà là cả một khoảng tối dài dặc của kiếp người. Nhưng khi đôi chân ngập trong nước lạnh, bà vẫn ngước lên. Bởi vì chỉ cần ô cửa đó còn sáng, đêm vẫn chưa phải là tận cùng...
Xem thêm
Dượng Tân – Truyện ký của Đào Thúy Hoa
“Dượng Tân” là chân dung mộc mạc, ấm áp về một con người bình thường mà cái nghĩa, cái tình còn ở lại qua nhiều thế hệ. Văn chương TP.HCM trân trọng giới thiệu truyện ngắn dưới đây của Đào Thúy Hoa, vừa in trên Tạp chí Sông Lam số 9/2025.
Xem thêm
Người được chọn - Truyện ngắn của Lê Thanh Huệ
Nhà chị Hai thuộc diện nghèo nhất xã đảo Thành An, huyện Cần Giờ. Phía đông xã có con sông Thị Vải hẹp, sâu nhất nước ta
Xem thêm
Cây cô đơn – Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Hoài An khoác lên mình chiếc áo mới và đi lững thững ra Ngô Đồng. Đêm tối mênh mông, sương sớm bảng lảng, chỉ vài phút sau đã chuyển sang màu tối khác thường. Những cái cây cô đơn mọc chon von giữa con đường trong buổi hoàng hôn mờ nhạt, như thể được một bàn tay vô tình nào đó vẽ lên từ những gam màu xanh nước biển.
Xem thêm
Hoa Tử đằng – Truyện Miên Tình (Kỳ cuối)
Ngoài trời, đêm đã chuyển sâu. Thành phố dưới kia dường như ngừng thở, chỉ còn những ánh đèn đường le lói lay động giữa cơn gió se lạnh những ngày cuối năm. Anh chỉ nhắm mắt chập chờn, mỗi tiếng trở mình nhẹ trong căn phòng ấy cũng khiến anh tỉnh ngay. Trong cơn mơ màng, anh nghe thấy âm thanh mơ hồ vang lên từ phía sau cánh cửa khép hờ...
Xem thêm
Hoa Tử đằng – Truyện Miên Tình (Kỳ 1)
Cô chạm tay vào điện thoại, nhìn dãy số vừa lưu tên. Không nhắn gì, chỉ lặng lẽ nhìn, như thể một chút thôi, là quá đủ cho cảm xúc ngổn ngang lúc này. Còn anh, trong căn phòng bên kia hành lang, ngồi tựa lưng vào ghế, ngắm Mộc Châu về đêm mà chẳng rõ mình đang nghĩ gì. Gặp một người lạ, trong một ngày rất bình thường mà lại thấy mình nhẹ nhõm như trút được điều gì đã giữ kín quá lâu.
Xem thêm
Nắng rót mật trên sông La – Truyện ngắn Đặng Thị Phúc Hải
Sáng mở cửa thấy trời trong, bố đã kéo những tấm bạt ra giữa sân. Thóc được trải thành một lớp mỏng. Lạc trong chum cũng được mang ra hong lại. Những tàu lá chuối khô, mấy thanh tre dành sửa mái bếp, cả đôi dép lội sông lâu ngày không dùng cũng được bố xếp vào chỗ có nắng. Bố thường bảo nắng tháng Chín “biết việc”. Không dữ đến mức làm hạt thóc quắt đi, cũng không nhạt đến mức phơi cả ngày vẫn ẩm. Nắng ấy vừa đủ làm giòn rơm, thơm lạc, làm khô lớp bùn bám dưới đáy thuyền.
Xem thêm
Ánh sáng nơi căn phòng nhỏ - Truyện ngắn Võ Đào Phương Trâm
Một tiếng thở dài bất lực bật ra mà chỉ có cô mới cảm nhận được mình còn sống, nhưng cô đã chết giữa một thế giới mênh mông mà lại nhỏ hẹp đến ngạt thở. Thỉnh thoảng, người ta đưa cô đến những trạm chữa lành và những viên thuốc đắng để mong cô bớt đi trầm cảm nhưng không hiệu quả. Thế giới của Linh Đan chỉ là một nhúm bụi mờ, là ô cửa chỉ đủ một luồng ánh sáng xuyên qua, là cái hộp vừa khít thân người, thế giới quanh Linh Đan ngột ngạt đến bức bách, đến tù đày.
Xem thêm
Bức tường vô hình trên con đường cũ – Truyện ngắn của Huỳnh Văn Trọng
Nắng sớm chưa vượt qua mái tôn của dãy nhà cao tầng, nhưng góc đường trước cổng trường trung học đã rộn rã tiếng động cơ. Bà Bảy nhanh tay xốc lại tấm bạt nilon xám, trải rộng ra hơn một sải tay, tràn hẳn xuống lòng đường nhựa còn đẫm sương đêm. Mấy chậu nhựa đựng cá, cua văng nước lênh láng dưới chân. Cạnh đó, đống vỏ rau, đầu cá và túi nilon từ vài hôm trước chưa ai dọn, do chính tay bà gom lại rồi hất gạt sang một bên cho đỡ vướng chỗ đã bắt đầu bốc lên mùi ngai ngái dưới cái oi nồng của buổi hừng đông.
Xem thêm
Thành phố tươi đẹp – Truyện ngắn của Vũ Minh Phúc
Ở Việt Nam ta, có không ít thành phố, nhưng sao mãi lòng tôi cứ đắm đuối và lưu luyến với thành phố Hà Tĩnh. Vì sao lại vậy? Vì đó là một thành phố biển tươi đẹp, nó đẹp trong khung cảnh, trong con người và cả vùng đất. Tôi ngồi đó, trên bãi biển Thiên Cầm, nghe tiếng sóng biển ào ạt như tiếng đàn trời réo rắt. Sông Ngàn Sâu Ngàn Phố nước trong xanh như một khối ngọc bích, nước dưới đáy biển yên tĩnh lạ kỳ. Nó nối giữa đôi bờ của hai tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình. Ánh chiều tà tịch dương xuống chậm và đổ dài trên đường chân trời xa xa, và mùi hương của hoa sen ngan ngát đến dịu lòng. Có phải là tôi đang mơ không? Không, dĩ nhiên rồi. Trong suy nghĩ mơ màng của tôi, dù thành phố đã chịu nhiều bão tố của thiên nhiên, triều cường, nhưng nó vẫn ngời lên sức sống bất diệt. Dù cho không phải là người con của đất Hà Tĩnh mến thương, nhưng xin cho phép tôi được gửi câu chuyện nhỏ này đến đó như một nỗi niềm xa xôi vọng niệm. (Lời tác giả)
Xem thêm
Cánh cửa không mở lại – Truyện ngắn Hồng Loan
Nga chết lặng. Đôi môi cô mím lại, hơi run. Cơn gió lạnh tưởng đã tan từ sáng sớm lại bất ngờ quét qua lồng ngực, như một cú đấm vô hình, như một cú tát nhẹ nhưng bén ngót. Cô đã từng tưởng tượng đến giây phút này hàng trăm lần. Nơi cô sẽ gào lên, chất vấn, hoặc ít nhất cũng khiến ông ta bối rối, nhưng không. Cô ngồi đó, lặng lẽ. Đôi mắt không còn giận dữ, mà trở nên thản nhiên một cách đáng sợ. Bởi vì… ông không nhận ra cô. Và chính điều đó lại đau hơn mọi lời phủ nhận. Có lẽ với ông, cô chưa từng tồn tại.
Xem thêm
Từ mặt - Truyện ngắn của Lê Thanh Huệ
Nguồn: Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam số 50 tháng 7/2026, trang 12.
Xem thêm