TRẦN THẾ TUYỂN

Một

Cuối năm 1986, khi cuộc chiến đấu giúp bạn ở Campuchia diễn ra quyết liệt, tôi gặp nhạc sĩ Thế Hiển tại Mặt trận 479 (Siêm Riệp). Lúc ấy, anh cùng nhóm nghệ sĩ xung kích của Đoàn Ca múa nhạc Bông Sen sang biểu diễn phục vụ bộ đội tình nguyện Việt Nam và nhân dân Campuchia.

Tác giả - Đại tá nhà thơ Trần Thế Tuyển và NSND Thế Hiển

Kết thúc chuyến công tác, trong đêm liên hoan chia tay do Bộ Tư lệnh Mặt trận 479 tổ chức, Thế Hiển tâm sự: “Cuộc sống người lính tình nguyện đẹp lắm anh ạ. Tươi nguyên như nhánh lan rừng. Hình như càng gian khổ, ác liệt, người lính Cụ Hồ lại càng giống nhánh lan rừng, tươi mới và tràn đầy sức sống.” Rồi anh kể tiếp: “Một chiến sĩ trẻ vừa tâm sự với tôi, khi về thăm thành phố đón xuân, anh ấy sẽ mang nhánh lan rừng về tặng người yêu.” Thế Hiển xúc động thốt lên: “Đẹp quá, hay quá. Tôi sẽ viết. Nhất định tôi sẽ viết…”

“Thai nghén” từ những cảm xúc chân thực ấy, nhạc sĩ - ca sĩ Thế Hiển đã cho ra đời “đứa con tinh thần” mang hơi thở hừng hực của người lính tình nguyện Việt Nam nơi chiến trường Campuchia. Giáp Tết Nguyên đán năm đó, tôi thấy anh xuất hiện trên Đài Truyền hình TP. HCM, ôm cây ghita trình bày ca khúc “Nhánh lan rừng”: “Về thăm thành phố náo nức mùa xuân / Ba lô trên lưng đơn sơ nhánh lan rừng / Có người chiến sĩ áo vương bụi đường xa / Đi giữa dòng người trên phố phường đông vui…”

Với giai điệu tươi vui, ca từ bình dị, gần gũi như lời kể, “Nhánh lan rừng” ngay khi ra mắt đã thu hút sự chú ý của công chúng, đặc biệt là giới trẻ và những người lính tình nguyện Việt Nam ở Campuchia.

Sau đó, tôi tìm đến căn hộ ở ký túc xá của Đoàn Ca múa Bông Sen để gặp tác giả. Thế Hiển ôm chầm lấy tôi, mừng rỡ hỏi ngay: “Chắc nhà báo đã nghe ‘Nhánh lan rừng’ rồi phải không?”. Tôi ghì chặt anh, nói: “Hay lắm! Như một bức tranh sống động và lãng mạn.”

Sau này, dù không còn công tác ở báo Quân khu 7, tôi và Thế Hiển vẫn thường xuyên gặp nhau trong những sự kiện lớn của thành phố và đất nước. Khi báo Sài Gòn Giải Phóng phát động “Chương trình Nghĩa tình Trường Sơn” để tri ân những người “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”, chúng tôi đã mời Thế Hiển tham gia. Ở đó, anh say sưa đi, hát và sáng tác.

Hai

Khi cả hai chúng tôi bước vào tuổi “rời nhiệm sở”, tình bạn giữa chúng tôi vẫn bền chặt. Trong các chương trình tri ân của Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ - thương binh TP. HCM, nơi tôi đang tham gia, chúng tôi luôn nghĩ đến Thế Hiển - một người nghệ sĩ tài hoa, có trái tim ấm nồng và rất gần gũi với chiến sĩ, với những người có công với đất nước.

Với lòng biết ơn sâu sắc dành cho các liệt sĩ và thân nhân của họ, Thế Hiển phục vụ hết mình, không đắn đo điều kiện. Anh có thể ôm ghita hát nhiều bài về người lính theo yêu cầu của khán giả, đặc biệt là các thương binh và gia đình liệt sĩ.

Dù là nghệ sĩ nổi tiếng, có sức hút với công chúng, Thế Hiển luôn dành sự quan tâm đặc biệt cho quê hương Nam Định - nơi chôn nhau cắt rốn của anh. Anh thường xuyên xuất hiện trong các cuộc họp mặt đồng hương, không chỉ ở cấp tỉnh, huyện mà cả cấp xã, thôn. Ở đó, Thế Hiển chọn những ca khúc về quê hương, đất nước; tiếng ghita bập bùng cùng giọng hát trầm ấm đầy nội lực của anh đã “đánh thức” bao nỗi niềm của những người con xa xứ, khơi gợi kỷ niệm xưa để hướng về tương lai.

Lần gặp cuối cùng của chúng tôi là tại Câu lạc bộ Thơ Ca Nam Định ở TP.HCM. Vẫn phong cách giản dị, gần gũi ấy, nhạc sĩ - ca sĩ, NSND Thế Hiển vừa là hội viên, vừa là “cố vấn chuyên môn”, cùng mọi người “cháy hết mình” cho mái ấm của những người con đất Thành Nam nơi thành phố mang tên Bác.

NSND Thế Hiển tại một buổi sinh hoạt cùng CLB Thơ ca Nam Định tại TPHCM.

Ba

Sinh tử là lẽ thường tình, là quy luật của tạo hóa. Thế Hiển đã thanh thản về với tổ tiên. “Nhân vô thập toàn”, nhưng cuộc đời NSND Thế Hiển, với sự cống hiến “cháy hết mình” vì đời, vì người, đặc biệt là vì người lính Cụ Hồ, thật đáng trân trọng. Điều nhân ái ấy không phải ai muốn cũng có thể làm được.

Bài viết từ nơi xa, như nén tâm nhang, gửi đến vĩnh biệt một người nghệ sĩ tài hoa, đã “cháy hết mình” vì nghệ thuật và cuộc đời!

PQ, đêm 2-10-2025
TTT