TIN TỨC

Nhớ mẹ khi Tết đến Xuân về - Tản văn Nguyễn Thị Loan

Người đăng : phunghieu
Ngày đăng: 2026-02-17 02:29:48
mail facebook google pos stwis
15 lượt xem

(Vanchuongthanhphohochiminh.vn) - Mùa xuân là mùa của chồi non lộc biếc, với biết bao hi vọng cho một năm dài cây trái tốt tươi ở phía trước. Với mỗi người thì mùa xuân cũng luôn là dấu mốc khởi đầu của một năm để hoài bão, ước mơ cho sự may mắn và những điều tốt đẹp nhất. Vâng, đúng là mùa xuân bất cứ ai cũng chộn rộn biết bao niềm vui trong không khí lễ Tết, thông qua những chuyến đi du xuân, thăm viếng lẫn nhau, tham dự hội làng, du lịch đâu đó... Thế nhưng, với riêng tôi thì từ gần chục năm trở lại đây, mỗi khi mùa xuân tới trở về nhà đoàn tụ ăn Tết cùng gia đình nơi quê nhà, tôi không chỉ buồn mà cảm thấy rất buồn, bởi  không còn trông thấy bóng dáng của mẹ nữa.

 

Ảnh minh họa. Nguồn internet

 

Vẫn biết rằng: Sinh, lão, bệnh, tử là quy luật tự nhiên, tất yếu của đời người mà không ai có thể tránh khỏi, dù giàu hay nghèo, vậy nhưng mỗi lúc nhìn lên bàn thờ, ngắm di ảnh của mẹ trong làn khói hương nghi ngút là hai hàng lệ trong khóe mắt tôi lại tuôn ròng vì thương nhớ mẹ, người đã cả đời vất vả sinh ra và nuôi mấy anh chị em chúng tôi khôn lớn nên người...

Cách đây 8 năm, đúng vào tiết trời mùa Xuân mưa giăng bụi trắng trời, khi hội làng vẫn còn đang trong canh vui nhộn nhất, mọi người ai nấy đều xúng xính áo quần đi trẩy hội, thì trên giường bệnh mẹ tôi đã trút hơi thở cuối cùng kết thúc một hành trình cuộc đời đầy gian lao vất vả của mình. Trong giây phút chuẩn bị lìa xa cõi dương thế, đôi mắt mẹ vẫn nhìn tôi trìu mến như muốn nhắn nhủ điều gì đó, bởi lúc đó mẹ không còn có thể nói được nữa. Vẫn biết rằng: sinh, lão, bệnh, tử là quy luật không ai có thể tránh được, và rồi ngay cả tôi cũng sẽ có ngày phải trở về với cát bụi, nhưng khi mẹ ra đi tôi vô cùng buồn đau, không thiết sống, cuộc đời như không còn ý nghĩa nữa...!

Sở dĩ mỗi khi mùa Xuân tới, nghĩ về mẹ tôi luôn buồn và thương mẹ, bởi mẹ tôi sinh ra vào đúng mùa Xuân, lấy chồng là bố tôi cũng vào mùa Xuân, để rồi khi lìa xa nhân thế cũng trong tiết trời Xuân của những ngày đầu năm mới trong ngút ngàn sắc tím của hoa xoan rơi rụng đầy ngõ quê. Nếu mẹ là một người được hưởng sung sướng hạnh phúc như bao người phụ nữ khác thì tôi không nói làm gì, đằng này mẹ tôi từ lúc sinh ra cho tới khi mất đi chưa có bao giờ thoát khỏi nỗi cơ cực vất vả. Bà ngoại từng kể rằng, thời ấu thơ của mẹ là chuỗi ngày dài túng đói, khi nhà nghèo quá nên mấy anh chị em của mẹ đều không được đến trường để học cái chữ, mà phải ở nhà để phụ ngoại làm đồng, mò cua bắt ốc bán lấy tiền sinh sống. Ấy vậy mà cái ăn cái mặc cũng đâu có đủ, quanh năm vẫn phải nón mê áo rách, thiếu đói triền miên. Lớn lên, lúc theo bố tôi về làm dâu nhà nội, mẹ cũng đâu có được hưởng niềm sung sướng gì, khi mà bà nội tôi vốn là một người rất hà khắc, ghê gớm, vì vậy mà mẹ luôn bị chửi bới, thậm chí đánh đập, mặc dù mẹ tôi đâu có làm gì nên tội để mà phải chịu bị đày hoài như thế…(?!) Khi 5 anh chị em chúng tôi ra đời, ngoài việc phải một mình đảm đương hơn mẫu ruộng khoán của HTX (Bố tôi đi bộ đội), chăm nuôi gà, lợn..., thì những khi nông nhàn mẹ còn phải tranh thủ đi làm thuê cuốc mướn lo cho các con không bị đứt bữa vì thiếu đói. Anh chị em chúng tôi dẫu có bị thiếu đói trong những độ giáp hạt, nhưng với quần áo mặc thì cũng còn thi thoảng được mẹ mua cho bộ mới vào dịp khai trường, hay ngày Tết nhất; còn với mẹ thì suốt những năm tháng ấu thơ của mình tôi chưa bao giờ thấy mẹ tự mua cho mình một bộ quần áo mới bao giờ, khi toàn là áo quần vá chằng vá đụp vô số mảnh. Bây giờ khi mẹ đã mất rồi, nhìn lại giai đoạn mỗi sáng sớm mẹ dậy sớm luộc khoai, chiên cơm cho các con ăn để đi học, còn mình nhịn đói ra đồng làm việc, tôi thấy rơi nước mắt và vô cùng thương mẹ. Tôi vẫn còn nhớ, có bữa thằng út hỏi mẹ sao mẹ không ăn lại dành hết cho chúng con ăn như vậy (?!), thì mẹ cười, bảo: "Mẹ ăn rồi!"! Thế nhưng, tôi biết là mẹ nói dối, bởi mẹ không muốn các con bị đói, mà luôn dành dụm để cho các con được ăn no hơn. Ngay cả có nhiều bữa, khoai lang mẹ luộc xong, đợi các con ăn xong đâu đó, lúc sau mẹ mới ăn lại những đầu mẩu, hay những củ khoai dải (khoai nhỏ) mà mấy anh chị em chúng tôi ăn còn thừa. Hay như ở các bữa ăn chính, do lâu lâu nhà mới có được một bữa thịt nhân dịp có khách hay cỗ bàn gì đó, mẹ tôi cũng luôn rất dè dặt gắp thịt để ăn, mà mẹ toàn nhường phần cho các con. Khi đó do chỉ ham dành ăn với nhau, chứ cả mấy anh chị em chúng tôi có đứa nào nghĩ được tấm lòng trời biển bao la. tình thương của mẹ dành cho mình để mà gắp vào bát cho mẹ một vài miếng thịt, rồi nói mẹ ăn đi...(?!) Ôi cứ nghĩ lại những khoảnh khắc, những kỷ niệm ấy tôi lại càng thương nhớ mẹ...

Năm nào cũng vậy, khi vừa ăn Tết ở quê nhà và trở lên thành phố chưa lâu, được ít bữa là tôi lại từ thành phố trở về quê nhà để lo toan cho ngày cúng giỗ của mẹ. Không chỉ riêng mình tôi, mà tất cả 5 anh chị em chúng tôi, dù đi đâu, ở đâu thì ngày giỗ của mẹ vào thời khắc đầu năm, cũng tề tựu đông đủ, bởi dường như khi trưởng thành ai cũng biết suy nghĩ, biết nhìn nhận đến công lao dưỡng dục sinh thành của mẹ cha, nhất là mẹ tôi - một người phụ nữ suốt cả đời chịu cực khổ, chịu nghèo đói, hi sinh tất cả chỉ để lo cho các con ăn học nên người! Chẳng vậy mà trong đám giỗ lần nào cũng vậy, khi thắp nén tâm nhang trước bàn thờ, tôi cũng luôn thì thầm câu nói "cảm ơn mẹ!", và lúc đó, tự nhiên nước mắt tôi lại tuôn ròng chảy dài trên gò má...!

N.T.L

Bài viết liên quan

Xem thêm
Người lính trở về từ “cửa tử” thành cổ Quảng Trị
Tết đến, khi mỗi gia đình sum họp, ta càng nhớ đến những người đã hy sinh tuổi trẻ cho Tổ quốc.
Xem thêm
Tết này các anh đã về mái nhà chung
Sau gần 60 năm thân phận còn chìm trong bóng tối lịch sử vì những đặc thù khốc liệt của chiến trường đô thị, 49 chiến sĩ Biệt động Sài Gòn quả cảm năm xưa nay đã chính thức được công nhận là Liệt sĩ.
Xem thêm
Đồng Vọng, tiếng thơ từ trầm tích một đời
65 bài thơ ứng với 65 mùa xuân đời người, mang dáng dấp của một sự sắp đặt có chủ ý giữa nghệ thuật và đời sống. Tập thơ “Đồng vọng” của Ngô Hoài Chung vì thế vừa là một ấn phẩm kỉ niệm, vừa là một hành trình tinh thần được chưng cất cẩn trọng từ những trải nghiệm dày dặn của một đời người.
Xem thêm
Thèm sách - Bút ký của nhà thơ Thanh Thảo
Những gì mỗi quyển sách đem lại cho ta, chính ta cũng không biết hết, nhớ hết. Nhưng chắc chắn là có. Và cái có ấy, cái được ấy, sẽ còn lại trong ta cho đến cuối cuộc đời.
Xem thêm
Xuân tha hương..
Bao năm sống nơi xứ người, tóc đã thay màu, đôi chân mòn mõi theo từng bước đường lập nghiệp, trái tim kẻ tha hương vẫn quay quắt hướng về mảnh đất chôn nhau cắt rốn. Giữa nhịp sống ồn ã của trời Tây, nhiều lúc tôi thấy lòng mình chùng xuống, như ai đó vừa gọi khẽ tên mình từ bờ sông tuổi thơ xa lắc.
Xem thêm
Vó ngựa vùng quê - Bút ký Nguyễn Sự
Cù lao Thới Sơn, phường Thới Sơn (tỉnh Đồng Tháp) được khai thác du lịch từ năm 1988. Do đặc thù vùng sông nước, miệt vườn cho nên doanh nghiệp đã liên kết hộ nhà vườn để đầu tư khai thác du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng với nhiều sản phẩm đặc trưng. Đặc biệt, du khách đến đây được đi xe ngựa len lỏi vào các tuyến đường nông thôn, vườn cây ăn trái.
Xem thêm
Sông Đuống trôi đi… một dòng lấp lánh - Bút ký của Tô Ngọc Thạch
Mùa đông về bất chợt, từng làn gió bấc mang theo hơi lạnh luồn vào các hang cùng ngõ hẻm của từng xóm phố. Bầu trời hôm nay phủ kín một màu xám bạc, những chiếc lá vàng cuối cùng còn sót lại trên cành cây đang đung đưa lần cuối trước khi rơi xuống đất, để chờ một mùa mới hồi sinh.
Xem thêm
Những người yêu rùa biển
Bài đăng Văn nghệ TPHCM số Xuân Bính Ngọ 2026
Xem thêm
Nhớ quê trong gió bấc mưa phùn - Tạp bút Nguyễn Gia Long
Sinh ra và lớn lên ở một tỉnh miền Bắc nước ta, nơi có những tháng mùa đông đi qua đầy khắc nghiệt, với mưa phùn, gió bấc và cái lạnh tái tê như muốn cắt da thịt, nên tuổi thơ tôi có biết bao nhiêu những kỷ niệm với mùa đông và miền quê thân thương ấy. Đó là những buổi ra đồng nhổ mạ, cấy lúa cùng mẹ vào dịp cuối năm, mặc dù thời tiết lạnh căm căm. Đó là những buổi chiều lùa trâu ra đồng chăn thả, kệ cho những cơn gió hun hút tràn về. Hay như những hôm trời u ám với gió bấc, mưa phùn giăng đầy trời vậy mà mẹ vẫn bắt mấy anh chị em chúng tôi ra đồng để kiếm rau mang về nấu cám cho lợn ăn. Rồi nữa, có không ít những chiều đông rét mướt, tôi vẫn cùng những đứa trẻ cùng trang lứa trong xóm ra đồng be bờ tát mương, bắt cua, cá, tôm, ốc…, mang về cải thiện cho bữa cơm sinh hoạt gia đình thêm phần tươm tất.
Xem thêm
Một hành trình từ xứ Nghệ ra biển lớn
Bài đăng Tạp chí Sông Lam Online
Xem thêm
Ao làng tháng Chạp trong ký ức tuổi thơ tôi - Tản văn Nguyễn Thúy Uyên
Nơi tôi sinh ra là một làng quê ven thành phố và dẫu nơi đây đã, đang trong đà đô thị hoá mạnh mẽ nhưng vẫn còn sót lại một số ao, hồ. Với người dân quê tôi nói riêng cũng như hết thảy những làng quê Việt Nam nói chung, thì có lẽ hình ảnh cái ao làng luôn gần gũi, rất thân thương, bởi lẽ những cái ao là nơi cung cấp nước tưới cho cây cối trong vườn nhà; ao là nơi thoát nước trong những ngày mưa triền miên; và ao cũng là nơi cung cấp nguồn thực phẩm cá, tôm, cua, ốc… cho con người, cũng như làm nơi thả bèo dùng cho việc chăn nuôi gia cầm gia súc.... Đối với trẻ thơ chúng tôi ngày thơ bé, thì ao làng còn là nơi tắm mát “giải nhiệt”, vui chơi đùa nghịch trong những buổi trưa hè oi ả, nóng bức…
Xem thêm
Chân mây - Tùy văn Nguyễn Linh Khiếu
Trước khi nghỉ hưu dăm bảy năm. Mình chuyển về phòng làm việc có cửa sổ rộng quay ra mặt hồ. Đó là một hồ nước lớn. Cây cổ thụ xanh mướt vây quanh. Bên hồ là công viên cây xanh nổi tiếng của thành phố. Mùa thu những vòm cây bừng nở những sắc hoa. Khi đó hương hoa ngào ngạt tràn ngập không gian. Hương hoa tràn ngập căn phòng của mình.
Xem thêm
Nén hương lòng nơi biên giới thân yêu - Tản văn Vũ Mạnh Định
Những ngày cuối năm, khi đất trời bắt đầu chuyển mình sang một nhịp chậm hơn, tôi có dịp dừng chân trước nghĩa trang liệt sĩ Hội Phú - vùng đất nơi tôi mới nhận công tác. Khói hương bảng lảng trong gió lạnh, những hàng bia trắng lặng im giữa không gian tĩnh mịch khiến lòng tôi chợt chùng xuống. Giữa khoảnh khắc tưởng niệm ấy, ký ức bất chợt đưa tôi trở về Đức Cơ - vùng biên giới đầy nắng gió, nơi những cánh rừng cao su mỗi độ cuối năm lại đồng loạt thay lá, nhuộm vàng cả một khoảng trời.
Xem thêm
Về làng Thụy Khê thăm nhà thờ Phan Huy Chú
Dòng họ Phan Huy ở Thuỵ Khuê (còn gọi là làng Thầy) xã Quốc Oai thành phố Hà Nội (trước đây thuộc xã Sài Sơn huyện Quốc Oai) vốn rất danh giá và nổi tiếng từ lâu đời. Rồi đến năm 2015, khi ông Ban Ki Moon - Tổng thư ký Liên Hợp Quốc đến thăm và ghi vào sổ lưu niệm của dòng họ tại ngôi nhà thờ Phan Huy Chú ở dưới chân núi Thầy thì danh thơm của chi tộc Phan Huy lại càng lừng lẫy và được rất nhiều người trong và ngoài nước biết đến. Ngôi nhà thờ ấy, trong tôi từ lâu vẫn biết, đó không chỉ là nơi thờ tự các bậc tổ tiên tiền bối từng là những triều thần, những danh nhân văn hoá lỗi lạc của dòng họ Phan Huy, của nước nhà qua các triều đại phong kiến, trải từ thời Hậu Lê đến đời nhà Nguyễn mà còn là nơi ra đời của của rất nhiều tác phẩm văn chương, những công trình khảo cứu lịch sử đồ sộ, quý giá của nước nhà. Biết vậy, trong thâm tâm tôi đã nhiều lần muốn đến thăm không gian thờ tự này, đồng thời cũng có thể coi đó là một “chứng nhân” chứng kiến sự ra đời của không ít các tác phẩm, những công trình văn hoá đặc biệt ấy; nhưng rồi việc nọ việc kia mà mãi vẫn chưa thực hiện được. Cứ thế, lòng hẹn lòng mãi, cuối cùng, nhân kỳ nghỉ Tết, tôi cũng đã thu xếp công việc để hành hương về chiêm bái. Và rồi, từ chuyến hành hương ấy, tôi được mở mang, hiểu biết thêm nhiều về dòng họ Phan Huy và những danh sĩ rất mực tài hoa, uyên bác của dòng họ này trên đất phủ Quốc, xứ Đoài mây trắng.
Xem thêm
Có một tinh thần sáng tạo độc lập như thế tại Việt Nam
Tiệm phở của Anh Hai (Brother Hai’s Pho Restaurant) là tựa game nổi tiếng thời gian gần đây của một lập trình viên bí ẩn với biệt danh marisa0704, vốn là sinh viên Trường Công nghệ Thông tin và Truyền thông (SoICT), Đại học Bách khoa Hà Nội được truyền cảm hứng từ Flappy Bird của nhà lập trình độc lập từ hơn 10 năm trước. Như một sự ngẫu nhiên, nếu nhìn lại những kết quả của các nghệ sĩ trẻ trong các lĩnh vực mỹ thuật, điện ảnh, sân khấu - kịch, xuất bản và đặc biệt là âm nhạc thì trong hơn một thập kỷ qua, họ đã thực sự sống với tinh thần sáng tạo, thử nghiệm độc lập.
Xem thêm
Lâm Xuân Thi – Người chọn đứng phía sau những điều tử tế
Bài đăng Tạp chí Văn nghệ TPHCM số ra ngày 01/01/2026
Xem thêm
Vị của mùa Đông - Tản văn Đinh Thu Huế
Mùa đông lẻn vào lòng thành phố bằng những bước chân không tiếng động, chỉ để lại dấu vết qua cái rùng mình của cơn gió bấc và sắc màu trầm mặc trên vòm không. Với tôi, mùa đông không chỉ là một khái niệm thời tiết, nó là một “vị” riêng biệt - vị của ký ức, của sự tĩnh lặng và của những triết lý nhân sinh được gói ghém trong cái lạnh căm căm.
Xem thêm
“Ăn mày laptop”- Thắp sáng niềm tin cuộc đời
Trong thời đại số, khi mạng xã hội thường bị nhìn như nơi ồn ào và nhiễu loạn, dự án “Ăn mày laptop” của Trần Trọng An lại cho thấy một khả năng khác: kết nối lòng tử tế bằng sự minh bạch, kiên trì và nhân ái.
Xem thêm
Nén hương cho một người cô độc - Tùy bút Nguyễn Hồng Lam
Đi hết những năm chiến tranh, vác ba lô về nhà ngỡ bắt đầu đời sống của riêng mình, người lính ấy mới nhận ra không còn gì thuộc về riêng ông nữa. Không gia đình, không quê hương, không có gì chào đón hay níu giữ. Khói lửa chiến tranh cũng đã tàn, chẳng còn chiến trường khốc liệt nào cho ông quay trở lại, dù chỉ để đi hết cuộc đời trong một thói quen. Ông là người lính lơ lạc giữa thời bình. Ngày trở về cũng cũng là ngày cuộc chiến trong tâm thức của riêng ông mới bắt đầu, giữa hòa bình vĩnh viễn, kéo dài thêm suốt hơn 30 năm sau đó.
Xem thêm